Με ιδιαίτερη λαμπρότητα εορτάστηκε στην Αθήνα η 80ή επέτειος της εθνικής γιορτής της Ιταλίας για την αποκατάσταση της δημοκρατίας, σε δεξίωση που παρέθεσε ο πρέσβης της χώρας στην Ελλάδα, Πάολο Κούκουλι, στο Ίδρυμα Πολιτισμού Σταύρος Νιάρχος. Παρέστησαν σχεδόν όλες οι ξένες διπλωματικές αποστολές στην πρωτεύουσα, εκπρόσωποι της ελληνικής Πολιτείας, καθώς και πολλοί Ιταλοί, ξένοι και Έλληνες διακεκριμένοι προσκεκλημένοι και στρατιωτικοί ακόλουθοι. Παρούσα ήταν και η πρέσβειρα των ΗΠΑ στην Ελλάδα, Κίμπερλι Γκιλφόιλ.
Το καλλιτεχνικό πρόγραμμα της τελετής πλαισίωσε με εξαιρετικό τρόπο κλιμάκιο εκτελεστών και τραγουδιστών από την Ακαδημία Maggio Musicale Fiorentino, ερμηνεύοντας γνωστές ιταλικές άριες. Παράλληλα, μεγάλες εταιρείες της ιταλικής βιομηχανίας τροφίμων και ποτών, καθώς και εκπρόσωποι της γαστρονομίας του Bel Paese, ανέδειξαν τη διεθνή πρωτοκαθεδρία της Ιταλίας στον συγκεκριμένο τομέα.
Ανοίγοντας την εκδήλωση, ο Ιταλός πρέσβης τόνισε τη σημασία της ημέρας για την Ιστορία και τους θεσμούς της χώρας του. Ο κ. Κούκουλι υπογράμμισε τους στενούς πολιτιστικούς και ιστορικούς δεσμούς που ενώνουν την Ιταλία και την Ελλάδα, επισημαίνοντας τη δέσμευσή τους στην υπεράσπιση του διεθνούς δικαίου και των ανθρωπίνων δικαιωμάτων.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στην παρουσία και συνεργασία της ιταλικής βιομηχανίας στην Ελλάδα, καθώς και στις τουριστικές ροές μεταξύ των δύο χωρών. Όπως σημείωσε, την πενταετία 2020-25, 7,5 εκατομμύρια Ιταλοί επισκέφθηκαν την Ελλάδα, ενώ 700.000 Έλληνες ταξίδεψαν στην Ιταλία.
Ο πρέσβης αναφέρθηκε επίσης στις επερχόμενες πολιτιστικές ανταλλαγές, με δύο μεγάλες εκθέσεις που θα διοργανωθούν στην Ελλάδα, αναδεικνύοντας τους μακραίωνους δεσμούς των δύο λαών.
Από ελληνικής πλευράς, την κυβέρνηση εκπροσώπησε η υπουργός Τουρισμού, Όλγα Κεφαλογιάννη. Η υπουργός εξέφρασε τα θερμότερα συγχαρητήρια για την 80ή επέτειο της ιταλικής δημοκρατίας, υπογραμμίζοντας ότι η Ιταλία έχει ξεχωριστή θέση στην καρδιά της Ελλάδας. Τόνισε ακόμη τη στενή συνεργασία Αθήνας και Ρώμης σε διμερές και ευρωπαϊκό επίπεδο, ιδιαίτερα στον τομέα του τουρισμού. Όπως ανέφερε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ, «κάθε επισκέπτης που έρχεται από την Ιταλία στην Ελλάδα και αντίστροφα, αυτομάτως μετατρέπεται σε φορέα ανταλλαγής πολιτισμού ανάμεσα στις δύο χώρες».
Η ιστορική σημασία της 2ας Ιουνίου 1946
Η ημερομηνία της 2ας Ιουνίου 1946 παραμένει βαθιά χαραγμένη στη συλλογική μνήμη του ιταλικού λαού. Το ιστορικό δημοψήφισμα εκείνης της ημέρας άνοιξε ένα νέο κεφάλαιο στη μεταπολεμική πορεία της Ιταλίας, καθώς για πρώτη φορά συμμετείχαν και οι γυναίκες.
Με ποσοστό 54,3%, οι Ιταλοί πολίτες επέλεξαν τη δημοκρατία, απορρίπτοντας τη μοναρχία. Ο βασιλικός Οίκος της Σαβοΐας είχε βαρύτατες ευθύνες για την άνοδο του φασισμού, ενώ ο βασιλιάς Βίκτωρ Εμμανουήλ Γ' παρέδωσε την εξουσία στον Μπενίτο Μουσολίνι και συνυπέγραψε τους φυλετικούς νόμους του 1938. Παρά την παραίτησή του υπέρ του διαδόχου του, Ουμπέρτο Β', τον Μάιο του 1946, η μοίρα της μοναρχίας είχε ήδη κριθεί.
Το δημοψήφισμα της 2ας Ιουνίου και το Σύνταγμα του 1948 έθεσαν τα θεμέλια μιας νέας δημοκρατικής Ιταλίας. Η Συντακτική Συνέλευση, εκλεγμένη την ίδια ημέρα, συνέβαλε στη διαμόρφωση ενός συντάγματος που στηρίχθηκε στον αντιφασισμό, στον κοινοβουλευτισμό και στα κοινωνικά δικαιώματα. Όπως ορίζει το Άρθρο 1, «Η Ιταλία είναι μια δημοκρατική πολιτεία, θεμελιωμένη στην εργασία».
Ογδόντα χρόνια μετά, σε μια εποχή παγκόσμιων ανακατατάξεων, η παρακαταθήκη του δημοψηφίσματος και του Συντάγματος του 1946 παραμένει ζωντανή. Αποτελεί πηγή έμπνευσης και στοχασμού για την ταυτότητα και το μέλλον της Ιταλίας μέσα σε έναν κόσμο που αλλάζει ραγδαία.