Στο πλαίσιο των συζητήσεων για τον νέο κώδικα εναλλακτικής επίλυσης διαφορών, η Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων απέστειλε στο υπουργείο Δικαιοσύνης αναλυτικές παρατηρήσεις, επισημαίνοντας την ανάγκη για άμεσες νομοτεχνικές βελτιώσεις. Σύμφωνα με την Ένωση, το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ρυθμίσεις που κρίνονται πολύπλοκες και κοστοβόρες για τους πολίτες, τόσο στον τομέα της διαμεσολάβησης όσο και της δικαστικής μεσολάβησης.
Όπως υπογραμμίζεται, το υπό ψήφιση νομοσχέδιο επιχειρεί να αποτελέσει μια συνολική λύση στους θεσμούς της εναλλακτικής επίλυσης διαφορών, με ιδιαίτερη έμφαση στη δικαστική μεσολάβηση. Η ενίσχυση του θεσμού αυτού αποτελεί πάγιο αίτημα της Ένωσης από το 2017, με στόχο τη δημιουργία αξιόπιστων εξωδικαστικών λύσεων για αστικές και εμπορικές διαφορές υπό την εγγύηση ανεξάρτητου δικαστικού λειτουργού.
Η Ένωση αναγνωρίζει ότι το νομοσχέδιο υιοθετεί αρκετές από τις προτάσεις της για τον σχεδιασμό της δικαστικής μεσολάβησης και το θεωρεί καλή βάση για περαιτέρω επεξεργασία. Ωστόσο, επισημαίνει ότι παραμένουν σημαντικά ζητήματα που αφορούν το εύρος εφαρμογής του θεσμού, τις τεχνικές λεπτομέρειες και το κόστος για τους πολίτες. Οι προτάσεις της Ένωσης στοχεύουν στη διασφάλιση της ισότιμης πρόσβασης των πολιτών στη δικαστική μεσολάβηση, με ταυτόχρονη μείωση του κόστους χωρίς να θίγονται τα προστατευόμενα δικαιώματα.
Στις παρατηρήσεις της, η Ένωση ζητά την ισότιμη μεταχείριση των θεσμών διαμεσολάβησης και δικαστικής μεσολάβησης, ώστε η τελευταία να καλύπτει το σύνολο των αστικών και εμπορικών υποθέσεων. Επιπλέον, προτείνει τροποποιήσεις σε άρθρα που αφορούν τη διαδικασία προσφυγής και παραπομπής στις εναλλακτικές μορφές επίλυσης διαφορών, δίνοντας έμφαση στη διασφάλιση της αμεροληψίας και της ανεξαρτησίας μέσω της συμμετοχής δικαστικού λειτουργού.
Κόστος, εξαιρέσεις και συμβολαιογραφικός τύπος
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στο ζήτημα του κόστους, με την Ένωση να υπογραμμίζει ότι η δικαστική μεσολάβηση, ως θεσμός που υπηρετείται από δικαστικό λειτουργό, θα πρέπει να είναι οικονομικά πιο προσιτή σε σχέση με την ιδιωτική διαμεσολάβηση. Ενστάσεις διατυπώνονται για την προκαταβολή παραβόλου και την αύξηση του κόστους συμμετοχής δικηγόρων, καθώς και για τη συμπερίληψη των εργατικών διαφορών στη διαδικασία, γεγονός που θεωρείται αποτρεπτικό για την πρόσβαση των εργαζομένων στη δικαιοσύνη.
Τέλος, η Ένωση προτείνει την κατάργηση της απαίτησης συμβολαιογραφικού τύπου για δικαιοπραξίες που καταρτίζονται ενώπιον δικαστικού λειτουργού στο πλαίσιο της δικαστικής μεσολάβησης, επισημαίνοντας ότι η παρουσία του δικαστικού λειτουργού παρέχει επαρκείς εγγυήσεις για την εγκυρότητα των συμφωνιών.