Με ιδιαίτερα υψηλές προσδοκίες για αύξηση του τζίρου και ενισχυμένη την αγοραστική διάθεση των καταναλωτών ξεκίνησε το μεγαλύτερο εκπτωτικό γεγονός της χρονιάς, σύμφωνα με τον εμπορικό κόσμο. Από την Παρασκευή 28 Νοεμβρίου (Black Friday), τα εμπορικά καταστήματα προσφέρουν εκπτώσεις που φθάνουν έως και το 70%, ενώ οι καταναλωτές αναζητούν οικονομικές και ασφαλείς λύσεις για τις χριστουγεννιάτικες αγορές τους.
Την Κυριακή 30 Νοεμβρίου, τα εμπορικά καταστήματα θα παραμείνουν ανοιχτά πανελλαδικά, με την κορύφωση των προσφορών να αναμένεται τη Δευτέρα 1 Δεκεμβρίου (Cyber Monday), όταν η εμπορική δραστηριότητα μετατοπίζεται σχεδόν αποκλειστικά στα ψηφιακά καταστήματα. Παράλληλα, το υπουργείο Ανάπτυξης εντείνει τους ελέγχους στην αγορά, ώστε να διασφαλιστεί η αυθεντικότητα των προσφορών και να επιβληθούν πρόστιμα σε περίπτωση παραβάσεων.
Σύμφωνα με τον πρόεδρο του ΕΒΕΠ, Βασίλη Κορκίδη, η φετινή αγοραστική κίνηση αναμένεται να κυμανθεί στα περσινά επίπεδα, με περίπου 3 εκατ. πωλήσεις, μέση αξία απόδειξης κοντά στα 100 ευρώ και συνολικό τζίρο περί τα 300 εκατ. ευρώ. Όπως επισημαίνει, «παγκοσμίως, ο τζίρος της Black Friday εκτιμάται στα 74 δισ. δολάρια και στις ΗΠΑ στα 11 δισ. δολάρια, ενώ στην Ελλάδα τα τελευταία τρία χρόνια ο τζίρος της Black Friday έχει τριπλασιαστεί». Σημαντική μεταβολή καταγράφεται και στις διαδικτυακές αγορές, οι οποίες πλέον διπλασιάζονται σε σχέση με την επισκεψιμότητα στα φυσικά καταστήματα.
Η Black Friday αποτελεί πλέον το σημαντικότερο εκπτωτικό γεγονός του έτους, προσφέροντας ευκαιρίες έξυπνων αγορών για πάνω από το 80% των Ελλήνων καταναλωτών. Σύμφωνα με τα περσινά δεδομένα, το 40% των καταναλωτών επιλέγει να αγοράσει προϊόντα καθημερινής χρήσης σε χαμηλότερες τιμές, ενώ το 30% στρέφεται σε επώνυμα προϊόντα που υπό άλλες συνθήκες θα ήταν οικονομικά απρόσιτα. Το 20% εκμεταλλεύεται τις προσφορές για χριστουγεννιάτικα δώρα και το 10% για προσωπικές αγορές ως ανταμοιβή.
Όπως σημειώνει ο κ. Κορκίδης, «η Black Friday και η Cyber Monday καθιερώθηκαν ως θεσμός στην ελληνική αγορά, με τις επιχειρήσεις να επιδιώκουν καλύτερη προβολή των προσφορών τους μέσω "early start" και μεγαλύτερης διάρκειας εκπτώσεων». Οι καταναλωτές καλούνται να αξιοποιήσουν αυτή την περίοδο για να πραγματοποιήσουν τόσο διαδικτυακές όσο και φυσικές αγορές πριν τις γιορτές.
Ενισχυμένη αγοραστική διάθεση και προκλήσεις για την αγορά
Σύμφωνα με τον Θάνο Μαύρο, Εταίρο της EY Ελλάδος και Επικεφαλής Τομέα Λιανεμπορίου της EY στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, η πρόθεση των Ελλήνων καταναλωτών να πραγματοποιήσουν αγορές κατά τη Black Friday και την Cyber Monday παρουσιάζει αύξηση, φθάνοντας φέτος το 63%. Αυτή η τάση είναι εμφανής σε όλες τις ηλικιακές και οικονομικές ομάδες, όπως αποτυπώνεται στην ετήσια έρευνα EY Future Consumer Index Ελλάδα.
Σε περιβάλλον παρατεταμένου πληθωρισμού και οικονομικής αβεβαιότητας, οι καταναλωτές αναζητούν φθηνές αγορές, με το 80% να δηλώνει ότι αναβάλλει αγορές έως τις ημέρες των μεγάλων εκπτώσεων. Παράλληλα, η αυξημένη πρόθεση για μη βασικά είδη δείχνει μια τάση «αποσυμπίεσης» μετά από χρόνια περιορισμένης καταναλωτικής δαπάνης.
Τα δημοφιλέστερα προϊόντα για τους άνδρες αφορούν τεχνολογία και ηλεκτρονικές συσκευές, ενώ για τις γυναίκες κυριαρχούν τα ρούχα, αξεσουάρ, προϊόντα ομορφιάς και είδη σπιτιού. Ωστόσο, δεν λείπει η επιφυλακτικότητα: το 45% αμφισβητεί αν οι προσφορές αντιστοιχούν σε πραγματικές μειώσεις τιμών και το 30% θεωρεί ότι τα προϊόντα ενδιαφέροντός τους σπάνια περιλαμβάνονται στις εκπτώσεις.
Ο κ. Μαύρος επισημαίνει την ανάγκη για μεγαλύτερη διαφάνεια και διεύρυνση της γκάμας προσφορών. Προτείνει την αξιοποίηση σύγχρονων ψηφιακών εργαλείων, όπως η τεχνητή νοημοσύνη, ώστε οι επιχειρήσεις να διαμορφώνουν προσωποποιημένες προσφορές βάσει των εξειδικευμένων προτιμήσεων των καταναλωτών.
Προκλήσεις και στρατηγικές για καταναλωτές και επιχειρήσεις
Ο Νίκος Κογιουμτσής, αντιπρόεδρος του Επαγγελματικού Επιμελητηρίου Αθηνών και του Εμπορικού Συλλόγου Αθηνών, υπογραμμίζει ότι η Black Friday έχει εξελιχθεί από μία ημέρα εκπτώσεων σε ένα μακροχρόνιο φαινόμενο, καθιστώντας απαραίτητη την προσεκτική προετοιμασία των καταναλωτών. Η έρευνα αγοράς, ο έλεγχος των τιμών των τελευταίων 30 ημερών και η στήριξη των μικρομεσαίων επιχειρήσεων θεωρούνται κρίσιμοι παράγοντες.
Η αγορά ενεργοποιείται σταδιακά, καθώς η Black Friday συμπίπτει με το εορταστικό κλίμα των Χριστουγέννων, ενισχύοντας την κατανάλωση. Υπενθυμίζεται ότι τα καταστήματα θα λειτουργήσουν επιπλέον τις Κυριακές της εορταστικής περιόδου. Παράλληλα, ο κ. Κογιουμτσής προτρέπει τους καταναλωτές να ελέγχουν σχολαστικά τις πραγματικές τιμές και να προτιμούν φυσικά καταστήματα για μεγαλύτερη ασφάλεια.
Η Black Friday ευνοεί κυρίως τις μεγάλες αλυσίδες και τα πολυκαταστήματα, με τις μικρές επιχειρήσεις να προσπαθούν να παραμείνουν ανταγωνιστικές. Παρά την αύξηση του κόστους λειτουργίας, η κατανάλωση παραμένει υποτονική. Ο κ. Κογιουμτσής τονίζει την ανάγκη αυστηρότερων ελέγχων από την Πολιτεία και προειδοποιεί για την κυριαρχία ξένων και ασιατικών αλυσίδων στην ελληνική αγορά.
Ο πρόεδρος του ΕΣΠ, Θοδωρής Καπράλος, επισημαίνει ότι ο «Black Month» δεν ενισχύει τον συνολικό τζίρο, αλλά τον μεταφέρει χρονικά, αφαιρώντας δυναμική από την εορταστική περίοδο. Για ακριβή αποτύπωση της αγοράς, απαιτείται αξιολόγηση του συνόλου του τέταρτου τριμήνου και όχι μόνο του Νοεμβρίου.
Καταναλωτικές τάσεις και προϋπολογισμός αγορών
Σύμφωνα με έρευνα της Klarna (Νοέμβριος 2025, δείγμα 1.000 καταναλωτών), το 87,9% των ερωτηθέντων θα προχωρήσει σε αγορές κατά την περίοδο της Black Friday, με κύρια προϊόντα μόδας και τεχνολογίας. Το 37,7% θα αγοράσει είδη ένδυσης και το 35,3% προϊόντα τεχνολογίας, ενώ το 22,7% θα εκμεταλλευτεί τις προσφορές για χριστουγεννιάτικα δώρα και το 20,3% για είδη σπιτιού. Το 25,5% δεν έχει ακόμη αποφασίσει τι θα αγοράσει.
Η προτίμηση για online αγορές παραμένει ισχυρή (58%), ενώ μόλις το 16,8% θα πραγματοποιήσει αγορές αποκλειστικά σε φυσικά καταστήματα. Όσον αφορά τον προϋπολογισμό, το 31,1% σκοπεύει να ξοδέψει 101-250 ευρώ και το 26,3% 51-100 ευρώ. Μόνο το 19% θα δαπανήσει 251-500 ευρώ.
Σημαντικό ποσοστό (41,2%) δηλώνει ότι θα ελέγξει τις τιμές πριν τις εκπτώσεις για να διασφαλίσει το όφελος από τις προσφορές, ενώ το 34,3% θα αγοράσει μόνο όσα αντέχει οικονομικά. Το 25,3% παραμένει επιφυλακτικό ως προς τη γνησιότητα των εκπτώσεων, αν και το ποσοστό αυτό μειώθηκε σε σχέση με πέρυσι. Οι κύριοι τρόποι πληρωμής είναι η χρεωστική κάρτα (54,9%), η πιστωτική κάρτα (19,9%) και τα μετρητά (18,9%). Αξιοσημείωτη είναι η άνοδος των ευέλικτων επιλογών πληρωμής, όπως το Buy Now, Pay Later.
Συμβουλές για ασφαλείς αγορές και αποφυγή παγίδων
Με την αγορά σε έντονους ρυθμούς, οι καταναλωτές καλούνται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί απέναντι σε κινδύνους εξαπάτησης. Η Visa και η Εθνική Αρχή Κυβερνοασφάλειας προτείνουν:
1. Να ελέγχουν την αξιοπιστία της πηγής πριν από οποιαδήποτε αγορά.
2. Να αποφεύγουν βιαστικές αποφάσεις λόγω πιεστικών προσφορών.
3. Να επαληθεύουν τον αποστολέα μηνυμάτων και να επικοινωνούν με επίσημους τρόπους.
4. Να διατηρούν ενημερωμένες τις εφαρμογές και να ενεργοποιούν την επαλήθευση δύο παραγόντων.
5. Να χρησιμοποιούν μόνο ασφαλείς μεθόδους πληρωμής και να αποφεύγουν κοινοποίηση τραπεζικών στοιχείων σε ανασφαλή κανάλια.
Οδηγίες από τον Συνήγορο του Καταναλωτή
Η Ανεξάρτητη Αρχή «Συνήγορος του Καταναλωτή» υπενθυμίζει ότι η αυξημένη καταναλωτική κίνηση ενδέχεται να δημιουργήσει πρόσφορο έδαφος για παραπλανητικές ή αθέμιτες εμπορικές πρακτικές. Οι κύριες συστάσεις προς τους καταναλωτές περιλαμβάνουν:
- Έλεγχο της προηγούμενης τιμής και ιστορικών τιμών.
- Προσεκτική ανάγνωση των όρων αγοράς και επιστροφής, ειδικά σε online παραγγελίες.
- Επιλογή ασφαλών μεθόδων πληρωμής και ελέγχου της αξιοπιστίας του καταστήματος.
- Αποφυγή παρορμητικών αγορών και επαλήθευση διαθεσιμότητας προϊόντων.
Σε περίπτωση διαφορών με προμηθευτές, οι καταναλωτές μπορούν να απευθυνθούν στην Ανεξάρτητη Αρχή «Συνήγορος του Καταναλωτή» μέσω της επίσημης ιστοσελίδας της.