Ο Ευρωπαίος Επίτροπος Ενέργειας και Στέγασης Νταν Γιόργκενσεν κάλεσε τα κράτη-μέλη της ΕΕ να αξιοποιήσουν την «εργαλειοθήκη» του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας, γνωστή ως Σχέδιο Δέκα Σημείων, προκειμένου να αντλήσουν έμπνευση για μέτρα εξοικονόμησης ενέργειας. Η δήλωση έγινε μετά το τέλος της έκτακτης τηλεδιάσκεψης των υπουργών Ενέργειας.
Ο κ. Γιόργκενσεν αναφέρθηκε σε συγκεκριμένες προτάσεις του σχεδίου, όπως η μείωση των ορίων ταχύτητας στους αυτοκινητοδρόμους κατά τουλάχιστον 10 χλμ/ώρα, η ενθάρρυνση της χρήσης δημόσιων μεταφορών, η εναλλασσόμενη πρόσβαση ιδιωτικών οχημάτων στους δρόμους μεγάλων πόλεων και η αύξηση του συνεπιβατισμού. Επίσης, έκανε λόγο για την ανάγκη υιοθέτησης αποδοτικών πρακτικών οδήγησης και την προώθηση της τηλεργασίας, χαρακτηρίζοντας τα μέτρα αυτά ως μια «εργαλειοθήκη» λύσεων.
Διευκρίνισε ότι το Σχέδιο Δέκα Σημείων δεν αποτελεί ενιαίο πακέτο, αλλά ένα σύνολο επιλογών που κάθε χώρα μπορεί να προσαρμόσει στις δικές της ανάγκες. «Συνιστούμε έντονα σε κάθε χώρα να εξετάσει ποιες επιλογές μπορεί να εφαρμόσει», σημείωσε χαρακτηριστικά.
Αναφερόμενος στις αερομεταφορές, ο Επίτροπος τόνισε ότι «όσο περισσότερα μπορούν να γίνουν για την εξοικονόμηση πετρελαίου, ντίζελ και καυσίμων αεροσκαφών, τόσο καλύτερα θα είναι τα πράγματα».
Η «εργαλειοθήκη» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και οι προκλήσεις στις αγορές ενέργειας
Ο κ. Γιόργκενσεν έκανε επίσης αναφορά στη νέα «εργαλειοθήκη» της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, η οποία περιλαμβάνει βραχυπρόθεσμα και μακροπρόθεσμα μέτρα για την ενέργεια. Αν και αναμενόταν να παρουσιαστεί εντός της εβδομάδας, η παρουσίασή της μετατίθεται για το επόμενο διάστημα. «Θα είμαστε έτοιμοι να παρουσιάσουμε ένα πακέτο αρκετά σύντομα», ανέφερε.
«Είναι σαφές ότι αντιμετωπίζουμε μια πολύ σοβαρή κατάσταση», είπε, επισημαίνοντας πως, αν και δεν υπάρχουν άμεσες ελλείψεις σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο, καταγράφονται πιέσεις σε ορισμένες αγορές, κυρίως στο ντίζελ και τα καύσιμα αεροσκαφών. Παράλληλα, σημείωσε ότι οι περιορισμοί στις παγκόσμιες αγορές φυσικού αερίου επηρεάζουν τις τιμές ηλεκτρικής ενέργειας.
Ο Επίτροπος προειδοποίησε ότι οι συνέπειες της ενεργειακής κρίσης δεν θα είναι βραχυπρόθεσμες. «Ακόμη κι αν υπήρχε ειρήνη αύριο, θα υπήρχαν συνέπειες, επειδή η ενεργειακή υποδομή στην περιοχή έχει καταστραφεί από τον πόλεμο και συνεχίζει να καταστρέφεται», υπογράμμισε.
Ανάγκη για συντονισμένες ευρωπαϊκές δράσεις
Ο κ. Γιόργκενσεν τόνισε τη σημασία αποφυγής «κατακερματισμένων εθνικών απαντήσεων» που θα μπορούσαν να αποσταθεροποιήσουν την αγορά. Υπενθύμισε ότι η Ευρωπαϊκή Επιτροπή συντονίζει ήδη δράσεις για την αποθήκευση φυσικού αερίου, την αναπλήρωση αποθεμάτων και την ασφάλεια εφοδιασμού πετρελαίου.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η κρίση του 2022 αφορούσε κυρίως το φυσικό αέριο, ενώ η τρέχουσα κρίση επεκτείνεται και στο πετρέλαιο, με ιδιαίτερη πίεση στα προϊόντα όπως το ντίζελ και το καύσιμο αεροσκαφών.
Προτεραιότητα η επάρκεια για τον χειμώνα 2026-2027
Από την πλευρά του, ο υπουργός Ενέργειας της Κυπριακής Δημοκρατίας και προεδρεύων του Συμβουλίου της ΕΕ, Μιχάλης Δαμιανός, υπογράμμισε ότι «η διασφάλιση της επάρκειας εφοδιασμού για τον χειμώνα 2026-2027 παραμένει βασική προτεραιότητα». Όπως ανέφερε, στη συνεδρίαση υπήρξε στενός συντονισμός μεταξύ των κρατών-μελών σχετικά με τους στόχους αποθήκευσης φυσικού αερίου, με σκοπό την αποφυγή περαιτέρω πιέσεων στις τιμές.