Συνεχίζει την πίεση η κυβέρνηση των ΗΠΑ προς τους συμμάχους της και την Κίνα, επιδιώκοντας να αυξήσει σημαντικά τον οικονομικό αποκλεισμό κατά του Ιράν. Στόχος, σύμφωνα με αμερικανικές πηγές, είναι η «πτώση του καθεστώτος» στην Τεχεράνη χωρίς την ανάγκη στρατιωτικής επέμβασης.
Σε απάντηση, το υπουργείο Εξωτερικών του Ιράν κατηγόρησε την Ουάσιγκτον για «οικονομική τρομοκρατία», όπως μεταδίδει το πρακτορείο ειδήσεων IRNA.
Ο Αμερικανός υπουργός Οικονομικών Σκοτ Μπέσεντ προειδοποίησε μέσω X ότι οποιαδήποτε χώρα διατηρεί σχέσεις με την Τεχεράνη διακινδυνεύει την οικονομική της σταθερότητα, ανεξαρτήτως κινήτρων. Σε συνέντευξή του στο CNBC, τόνισε ότι οι χώρες που δεν θα στηρίξουν τον «οικονομικό πόλεμο» του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ κατά της Ισλαμικής Δημοκρατίας θα θεωρηθούν «εναντίον μας».
Ο Μπέσεντ αναμένεται να δώσει συνέντευξη Τύπου τη Δευτέρα, παρουσιάζοντας τα επόμενα βήματα της αμερικανικής κυβέρνησης για την ενίσχυση της πίεσης προς το Ιράν.
Ο Αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς, σε podacast που απευθυνόταν στους ψηφοφόρους της αμερικανικής δεξιάς, ανέφερε πως η οικονομική πίεση αποτελεί το πιο αποτελεσματικό εργαλείο αυτή τη στιγμή, ενώ τόνισε πως το Ιράν προσπαθεί επίσης να ασκήσει οικονομική πίεση στις ΗΠΑ.
Η Ουάσιγκτον έχει επιβάλει ναυτικό αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια του Κόλπου και σειρά κυρώσεων στην Ισλαμική Δημοκρατία. Παράλληλα, ανακοίνωσε νέα μέτρα κατά του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά του Λιβάνου, λόγω των σχέσεών του με τους Φρουρούς της Επανάστασης.
Σύμφωνα με δεδομένα της υπηρεσίας Kpler, μόλις 7 εμπορικά πλοία διέσχισαν τα Στενά του Ορμούζ χθες Πέμπτη, γεγονός που αποτυπώνει τις πιέσεις στη ναυτιλιακή δραστηριότητα.
Στη συνέντευξή του στο CNBC, ο Μπέσεντ υπογράμμισε ότι αναμένει από την Κίνα να συμμορφωθεί με τις αμερικανικές απαιτήσεις, δηλώνοντας: «Θα οδηγήσουμε αυτό το καθεστώς στην κατάρρευση». Επανάφερε έτσι τον στόχο που είχε διατυπώσει ο πρόεδρος Τραμπ όταν ξεκίνησε ο πόλεμος, στις 28 Φεβρουαρίου.
Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τραμπ ανακοίνωσε έναν «οικονομικό πόλεμο άνευ προηγουμένου» κατά του Ιράν, καθώς οι στρατιωτικές επιλογές είναι περιορισμένες και η κοινή γνώμη εμφανίζει αυξανόμενη δυσαρέσκεια για τη σύρραξη.
Οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις ανακοίνωσαν την αντικατάσταση του αεροπλανοφόρου USS Abraham Lincoln στον Περσικό Κόλπο, λόγω ανησυχιών για τις συνθήκες διαβίωσης του πληρώματος μετά από μακρά ανάπτυξη.
Ο ρόλος της Κίνας και των εμπορικών εταίρων
Κρίσιμος παράγοντας στη νέα στρατηγική της Ουάσιγκτον αποτελεί η στάση του Πεκίνου. Πάνω από το ένα τέταρτο των εμπορικών συναλλαγών του Ιράν το 2024 πραγματοποιήθηκαν με την Κίνα, η οποία παραμένει σημαντική καταναλώτρια ιρανικού πετρελαίου, παρά τις κυρώσεις.
Το αν η Ουάσιγκτον θα καταφέρει να ευθυγραμμίσει το Πεκίνο με τον «οικονομικό πόλεμο» θα κρίνει σε μεγάλο βαθμό τον συσχετισμό ισχύος μεταξύ των δύο δυνάμεων. Ο Τραμπ διατηρεί, όπως έχει δηλώσει, καλή σχέση με τον κινέζο πρόεδρο Σι Τζινπίνγκ, τον οποίο αναμένει στις ΗΠΑ στις 24 Σεπτεμβρίου.
Άλλοι σημαντικοί εμπορικοί εταίροι του Ιράν, όπως τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, ανακοίνωσαν πρόσφατα την αναστολή όλων των διμερών εμπορικών και χρηματοπιστωτικών συναλλαγών. Η Τουρκία και η Ρωσία διατηρούν επίσης σημαντικές οικονομικές σχέσεις με την Τεχεράνη.
Παραμένει ασαφές ποια θα είναι η στάση των συμμάχων των ΗΠΑ, οι οποίοι –εκτός του Ισραήλ– δεν συμμετείχαν σε στρατιωτικές επιχειρήσεις παρά τις σχετικές απαιτήσεις του προέδρου.
Οικονομικές και κοινωνικές επιπτώσεις
Η οικονομία του Ιράν, ήδη επιβαρυμένη από δεκαετίες κυρώσεων, αντιμετωπίζει ακόμη μεγαλύτερες πιέσεις μετά την έναρξη του πολέμου τον Φεβρουάριο. Από την άλλη πλευρά, και οι ΗΠΑ αισθάνονται τις συνέπειες της σύρραξης, με αύξηση του πληθωρισμού και του κόστους δανεισμού.