Σε δύο παράλληλες εξελίξεις στρέφεται το ενδιαφέρον για το ελληνικό πρόγραμμα υδρογονανθράκων, με την ΕΔΕΥΕΠ να προετοιμάζεται για την αποσφράγιση των τριών προσφορών του διεθνούς διαγωνισμού για τα σεισμικά δεδομένα και την κοινοπραξία Chevron-HELLENiQ ENERGY να βρίσκεται ένα βήμα πριν από την έναρξη των σεισμικών ερευνών σε δύο θαλάσσια οικόπεδα νότια της Πελοποννήσου.
Ως προς το τελευταίο, σύμφωνα με τον σχεδιασμό, οι έρευνες στις θαλάσσιες παραχωρήσεις «Α2» και «Νότια της Πελοποννήσου» αναμένεται να ξεκινήσουν αύριο, 20 Νοεμβρίου, και να διαρκέσουν έως τις 31 Ιανουαρίου 2027.
Στο ευρύτερο πεδίο των ερευνών υδρογονανθράκων, βέβαια, το ενδιαφέρον στρέφεται και στο Βορειοδυτικό Ιόνιο, όπου η κοινοπραξία ExxonMobil-Energean-HELLENiQ ENERGY προετοιμάζει την ερευνητική γεώτρηση «Ασωπός-1» στο Block 2. Η έναρξή της προγραμματίζεται για τον Απρίλιο του 2027, υπό την προϋπόθεση ότι θα ολοκληρωθούν εγκαίρως οι απαιτούμενες αδειοδοτήσεις.
Πιθανόν αύριο νέα από την αποσφράγιση των προσφορών
Σε ό,τι αφορά τις τρεις προσφορές, που υποβλήθηκαν στον διεθνή διαγωνισμό της ΕΔΕΥΕΠ, για τη χορήγηση αδειών αναζήτησης, με αντικείμενο την πρόσκτηση και επεξεργασία σεισμικών δεδομένων μη αποκλειστικής χρήσης, σε θαλάσσιες περιοχές της Δυτικής και Νότιας Ελλάδας, σύμφωνα με πληροφορίες, αν και ο αρχικός προγραμματισμός προέβλεπε την ηλεκτρονική αποσφράγισή τους σήμερα, Πέμπτη, νεότερα αναμένονται, εκτός απροόπτου, από αύριο, Παρασκευή.
Και αυτό καθώς οι εργασίες της Επιτροπή Αξιολόγησης, που συστάθηκε ακριβώς γι' αυτόν τον σκοπό στις 16 Νοεμβρίου, αναμένεται να κρατήσουν έως αργά το βράδυ.
Πάντως, η συμμετοχή τριών διεθνών εταιρειών αξιολογείται ως ιδιαίτερα επιτυχημένο αποτέλεσμα, καθώς διαμορφώνει συνθήκες ανταγωνισμού που μπορούν να αποφέρουν οφέλη στο Ελληνικό Δημόσιο, τόσο ως προς τους οικονομικούς όρους όσο και ως προς την έκταση των ερευνητικών προγραμμάτων που τελικά θα υλοποιηθούν.
«Οι νέες σεισμικές έρευνες θα μας επιτρέψουν να αποκτήσουμε πληρέστερη εικόνα για το δυναμικό των ελληνικών θαλασσών και να ενισχύσουμε περαιτέρω το διεθνές επενδυτικό ενδιαφέρον.
Τα σεισμικά δεδομένα, που μελλοντικά θα είναι διαθέσιμα, αναμένεται να ενισχύσουν σημαντικά τη διαθέσιμη γεωλογική πληροφόρηση, αλλά και να αξιοποιηθούν για την αξιολόγηση του ερευνητικού δυναμικού της χώρας μας», είχε αναφέρει με την ολοκλήρωση του διαγωνισμού ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου.
Αύριο οι σεισμικές έρευνες νότια της Πελοποννήσου
Παράλληλα με την παραπάνω διαδικασία, το ενδιαφέρον αύριο στρέφεται και στις θαλάσσιες παραχωρήσεις νότια της Πελοποννήσου, όπου έχει προγραμματιστεί η έναρξη νέων σεισμικών ερευνών από την κοινοπραξία Chevron-HELLENiQ ENERGY.
Σύμφωνα με επείγον έγγραφο του υπουργείου Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής, με ημερομηνία 17 Νοεμβρίου, οι γεωφυσικές εργασίες στις δύο θαλάσσιες παραχωρήσεις νότια της Πελοποννήσου έχουν προγραμματιστεί για το διάστημα από τις 20 Νοεμβρίου 2026 έως τις 31 Ιανουαρίου 2027.
Η κοινοπραξία Chevron-HELLENiQ ENERGY έχει υποβάλει αίτημα για την έκδοση NAVTEX, καθώς και για τη χορήγηση των προβλεπόμενων εξαιρέσεων από τις αρμόδιες λιμενικές αρχές για τα πλοία που θα συμμετάσχουν στο ερευνητικό πρόγραμμα.
Οι έρευνες αφορούν τις περιοχές «Α2, νοτίως Πελοποννήσου» και «Νότια της Πελοποννήσου», οι οποίες εντάσσονται στο πρόγραμμα αναζήτησης πιθανών κοιτασμάτων υδρογονανθράκων.
Βασική επιδίωξη των ερευνών είναι η συλλογή σεισμικών δεδομένων υψηλής ποιότητας, τα οποία θα επιτρέψουν την ακριβέστερη αποτύπωση των γεωλογικών σχηματισμών του υπεδάφους. Μέσα από την ανάλυση των στοιχείων αυτών θα αξιολογηθεί η ύπαρξη πιθανών στόχων με ενδιαφέρον για την πραγματοποίηση ερευνητικών γεωτρήσεων σε επόμενο στάδιο.
Η συγκεκριμένη εξέλιξη σηματοδοτεί την εκκίνηση ενός νέου κύκλου ερευνητικής δραστηριότητας, ο οποίος ενδέχεται να επεκταθεί και στις υπόλοιπες θαλάσσιες παραχωρήσεις της Chevron, και ειδικότερα στις περιοχές Νότια της Κρήτης 1 και 2.
Τα τρία πλοία και ο ρόλος της TGS
Την υλοποίηση των γεωφυσικών ερευνών αναλαμβάνει η νορβηγική TGS, ένας από τους μεγαλύτερους διεθνείς ομίλους στον τομέα της συλλογής και επεξεργασίας σεισμικών δεδομένων.
Στο πρόγραμμα προβλέπεται να συμμετάσχουν τρία πλοία, με διαφορετικούς επιχειρησιακούς ρόλους. Το Ramform Tethys, με σημαία Μπαχαμών, θα αποτελέσει το κύριο σεισμογραφικό πλοίο. Διαθέτει εξειδικευμένο εξοπλισμό για τη συλλογή μεγάλου όγκου γεωφυσικών δεδομένων και έχει σχεδιαστεί για τη διενέργεια εκτεταμένων θαλάσσιων σεισμικών ερευνών.
Το Thor Freyja, με σημαία Νήσων Φερόων, θα παρέχει υποστηρικτικές υπηρεσίες, ενώ το EDT Niovi, με σημαία Λιβερίας, θα αναλάβει καθήκοντα συνοδείας.
Το 10,5% των περιοχών ελιγμών εντός ελληνικών χωρικών υδάτων
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η γεωγραφική αποτύπωση των θαλάσσιων περιοχών στις οποίες προβλέπεται να κινηθούν τα ερευνητικά και υποστηρικτικά πλοία.
Σύμφωνα με τα στοιχεία που περιλαμβάνονται στο έγγραφο του υπουργείου Ναυτιλίας, περίπου το 10,5% της συνολικής έκτασης των περιοχών ελιγμών βρίσκεται εντός ελληνικών χωρικών υδάτων, ενώ το μεγαλύτερο μέρος αναπτύσσεται εκτός αυτών.
Το ποσοστό αφορά το σύνολο των ζωνών κίνησης και ελιγμών των πλοίων και δεν ταυτίζεται κατ' ανάγκη με την έκταση στην οποία θα πραγματοποιηθούν οι ίδιες οι σεισμικές καταγραφές. Η διάκριση έχει σημασία για την ακριβή αποτύπωση του επιχειρησιακού σχεδιασμού και των σχετικών διοικητικών απαιτήσεων.
Τον Απρίλιο του 2027 η γεώτρηση στο «Ασωπός-1»
Την ίδια ώρα, διαφορετικό βαθμό ωριμότητας παρουσιάζει το Block 2 στο Βορειοδυτικό Ιόνιο, όπου η ερευνητική δραστηριότητα έχει προχωρήσει πέρα από το στάδιο της συλλογής σεισμικών δεδομένων.
Η κοινοπραξία ExxonMobil-Energean-HELLENiQ ENERGY προετοιμάζει την πρώτη ερευνητική γεώτρηση στον στόχο «Ασωπός-1», με το ισχύον χρονοδιάγραμμα να τοποθετεί την έναρξή της τον Απρίλιο του 2027 με τις τέσσερις επιβεβαιωτικές γεωτρήσεις να τοποθετούνται στο 2028.
Θυμίζουμε πως στην κοινοπραξία συμμετέχουν η ExxonMobil με ποσοστό 60%, η Energean με 30% και η HELLENiQ Energy με 10%. Αξίζει να σημειωθεί πως κατά την ερευνητική φάση, operator του έργου παραμένει η Energean, ενώ σε περίπτωση που η γεώτρηση επιβεβαιώσει την ύπαρξη εμπορικά αξιοποιήσιμου κοιτάσματος, ο ρόλος του operator αναμένεται να περάσει στην ExxonMobil.
Η εξέλιξη αυτή συνδέεται με το μέγεθος των επενδύσεων που θα απαιτηθούν για την ανάπτυξη ενός πιθανού κοιτάσματος, οι οποίες εκτιμάται ότι θα κινηθούν στην περιοχή των 4-5 δισ. ευρώ.
Το γεωτρύπανο Stena DrillMAX αναμένεται να φτάσει στη χώρα μας περί τις αρχές του Απρίλη, με τη διάρκεια των εργασιών να υπολογίζεται σε περίπου 70 ημέρες. Ως εκ τούτου, η πρώτη ολοκληρωμένη εικόνα για το αποτέλεσμα τοποθετείται έως τον Μάιο ή το αργότερο έως τον Ιούνιο του 2027.
Θυμίζουμε πως οι έως τώρα εκτιμήσεις για τον «Ασωπό 1» κάνουν λόγο για δυνητικούς πόρους της τάξεως των 270 δισ. κυβικών μέτρων φυσικού αερίου. Ακριβώς, όμως, επειδή η εκτίμηση αυτή δεν αποτελεί επιβεβαιωμένα αποθέματα, θα πρέπει να επαληθευτεί από τα αποτελέσματα της γεώτρησης και τις επόμενες ερευνητικές εργασίες.
Σύμφωνα με όσα ανέφερε λίγες ημέρες πριν, ο διευθύνων σύμβουλος της Energean, Μαθιός Ρήγας, μιλώντας στο 30ό Συνέδριο του ΙΕΝΕ, η προγραμματισμένη γεώτρηση είναι υψηλού ρίσκου, αλλά με δυνητικά σημαντική απόδοση. Όπως είπε, η εκτιμώμενη πιθανότητα γεωλογικής επιτυχίας ανέρχεται στο 16%, στοιχείο που αποτυπώνει την αβεβαιότητα η οποία συνοδεύει τις ερευνητικές γεωτρήσεις.