Εννέα χώρες, συμπεριλαμβανομένης της Ελλάδας, απέρριψαν τον ισχυρισμό της Ρωσικής Ομοσπονδίας ότι ο Διεθνής Υπολειμματικός Μηχανισμός για τα Ποινικά Δικαστήρια έπαψε να υφίσταται την 1η Ιουλίου. Όπως επισημαίνουν, ο Μηχανισμός εξακολουθεί να λειτουργεί βάσει του καταστατικού του και των σχετικών ψηφισμάτων του Συμβουλίου Ασφαλείας.
Σε κοινή επιστολή με ημερομηνία 28 Ιουλίου προς τον Γενικό Γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες και τον Πρόεδρο του Συμβουλίου Ασφαλείας, οι Μόνιμοι Αντιπρόσωποι του Μπαχρέιν, της Κολομβίας, της Δανίας, της Γαλλίας, της Ελλάδας, της Λετονίας, του Παναμά, του Ηνωμένου Βασιλείου και των Ηνωμένων Πολιτειών αναφέρονται στις επιστολές της Ρωσικής Ομοσπονδίας, στις οποίες υποστηρίζεται ότι ο Μηχανισμός έπαψε να υφίσταται την 1η Ιουλίου.
Οι εννέα χώρες χαρακτηρίζουν ως εσφαλμένη την ανάλυση και τα συμπεράσματα των ρωσικών επιστολών. Επικαλούνται την παράγραφο 17 του ψηφίσματος 1966 (2010) του Συμβουλίου Ασφαλείας, η οποία προβλέπει με σαφήνεια ότι ο Μηχανισμός συνεχίζει να λειτουργεί για περιόδους δύο ετών μετά από κάθε επανεξέταση του έργου του από το Συμβούλιο, «εκτός εάν το Συμβούλιο αποφασίσει διαφορετικά».
Σύμφωνα με την επιστολή, το Συμβούλιο Ασφαλείας και τα μέλη του συζητούσαν επί μήνες την πρόοδο του έργου του Μηχανισμού, ενώ πραγματοποιήθηκε επανεξέταση βάσει του απαιτούμενου υλικού και σύμφωνα με την πάγια πρακτική.
Οι χώρες σημειώνουν ότι «η απουσία συναινετικής κατάληξης αυτής της επανεξέτασης δεν αναιρεί το γεγονός ότι η επανεξέταση πραγματοποιήθηκε». Επιπλέον, τονίζουν πως, αν και δεν υιοθετήθηκε ψήφισμα, αυτό δεν αποτελεί προϋπόθεση για τη συνέχιση της λειτουργίας του Μηχανισμού βάσει του ψηφίσματος 1966 (2010).
Το Συμβούλιο Ασφαλείας, όπως αναφέρεται, δεν έλαβε θετική απόφαση για το κλείσιμο του Μηχανισμού, ο οποίος εξακολουθεί να λειτουργεί σύμφωνα με το καταστατικό του και τα ισχύοντα ψηφίσματα.
Στην επιστολή διευκρινίζεται ότι αυτή είναι και η θέση της Γραμματείας του ΟΗΕ, όπως επισημάνθηκε στην επιστολή του Γενικού Γραμματέα προς τον Πρόεδρο του Συμβουλίου Ασφαλείας, με ημερομηνία 1η Ιουλίου 2026.
Με την ίδια επιστολή, ο Γενικός Γραμματέας ενημέρωσε για τον επαναδιορισμό των δικαστών του Μηχανισμού και της δικαστού Γκάτι Σαντάνα ως Προέδρου του Μηχανισμού.
Οι εννέα χώρες επισημαίνουν ότι το Συμβούλιο Ασφαλείας έχει σημαντική ευθύνη να λάβει εντός του έτους τις απαραίτητες αποφάσεις για την επίτευξη σημαντικής εξοικονόμησης κόστους και την προώθηση μεταρρυθμίσεων.
Μεταξύ των ζητημάτων που πρέπει να αντιμετωπιστούν είναι το κλείσιμο των δύο μεγάλων εγκαταστάσεων του Μηχανισμού, η μεταφορά των αρχείων του, καθώς και η διαχείριση και ο τερματισμός σειράς άλλων λειτουργιών.
Οι χώρες δηλώνουν ότι «παραμένουμε έτοιμοι να συμμετάσχουμε στις διαβουλεύσεις, προκειμένου να επιτευχθούν ουσιαστικές και υπεύθυνες μεταρρυθμίσεις, χωρίς να υπονομευθεί η σημαντική παρακαταθήκη της διεθνούς ποινικής δικαιοσύνης που αποδίδεται στον Μηχανισμό και στους θεσμούς που προηγήθηκαν αυτού».
Η επιστολή κυκλοφόρησε ως έγγραφο του Συμβουλίου Ασφαλείας με τον κωδικό S/2026/629.