Η ανάπτυξη ενός κάθετου ενεργειακού διαδρόμου με αφετηρία την Ελλάδα, τόσο στον τομέα των πετρελαιοειδών όσο και του φυσικού αερίου, βρέθηκε στο επίκεντρο της 2ης Τετραμερούς Υπουργικής Συνάντησης για την Ενέργεια και τη Διασυνδεσιμότητα στη Νοτιοανατολική Ευρώπη, που πραγματοποιήθηκε στο Βελιγράδι. Στη συνάντηση συμμετείχαν υπουργοί και επικεφαλής διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς από την Ελλάδα, τη Σερβία, τη Βόρεια Μακεδονία και τη Βουλγαρία.
Σύμφωνα με το κοινό ανακοινωθέν, οι υπουργοί εξέτασαν τη δυνητική ανάπτυξη του νοτιοανατολικού κόμβου του εθνικού συστήματος αγωγών πετρελαϊκών προϊόντων, με διαδρομή Θεσσαλονίκη-Σκόπια-Νις, που θα μπορούσε να ενισχύσει περαιτέρω τη σύνδεση της Σερβίας με τις ενεργειακές υποδομές και το λιμάνι της Θεσσαλονίκης, μέσω της Βόρειας Μακεδονίας. Υπενθυμίζεται ότι ο αγωγός Θεσσαλονίκης - Σκοπίων, με βασικό μέτοχο τη Helleniq Energy, επαναλειτούργησε από τις αρχές του έτους, μεταφέροντας πετρέλαιο κίνησης στις εγκαταστάσεις της ΟΚΤΑ στη Βόρεια Μακεδονία.
Στον τομέα του φυσικού αερίου, επιβεβαιώθηκε η δέσμευση των χωρών στον κάθετο διάδρομο, με πρόοδο στην κατασκευή του αγωγού Ελλάδας - Βόρειας Μακεδονίας και την επικείμενη έναρξη κατασκευής της διασύνδεσης Βόρειας Μακεδονίας - Σερβίας. Οι εργασίες τοποθέτησης των πρώτων αγωγών για το σερβικό τμήμα αναμένεται να ξεκινήσουν σύντομα, ανοίγοντας νέες οδούς εφοδιασμού LNG από τον τερματικό σταθμό της Αλεξανδρούπολης.
Όπως αναφέρει ανακοίνωση του ΥΠΕΝ, η συνάντηση αποτελεί συνέχεια της πρώτης τετραμερούς που έγινε στην Αθήνα τον περασμένο Μάιο, επιβεβαιώνοντας τη βούληση των τεσσάρων χωρών για ενίσχυση του περιφερειακού ενεργειακού συντονισμού. Βασικά θέματα ήταν η ενεργειακή ασφάλεια, η διαφοροποίηση των πηγών και οδεύσεων, η ανάπτυξη διασυνδέσεων και η ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου.
Ιδιαίτερη σημασία αποδόθηκε στην ανάπτυξη του Κάθετου Διαδρόμου Φυσικού Αερίου, με στόχο την ενίσχυση του ρόλου του ως ενεργειακής πύλης προς τη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη και τα Δυτικά Βαλκάνια. Χαιρετίστηκε η συμμετοχή της Σερβίας και της Βόρειας Μακεδονίας, καθώς και η έναρξη κατασκευής της διασύνδεσης μεταξύ τους.
Ενίσχυση διασυνδέσεων και ενεργειακή μετάβαση
Οι υπουργοί συζήτησαν επίσης την ενίσχυση των ηλεκτρικών διασυνδέσεων, την ανάπτυξη έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας, αποθήκευσης και αντλησιοταμίευσης, καθώς και την περαιτέρω ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας των χωρών της Ενεργειακής Κοινότητας με την αγορά της Ευρωπαϊκής Ένωσης.
Μετά το πέρας της συνάντησης, οι τέσσερις χώρες επανέλαβαν τη δέσμευσή τους για συνέχιση της περιφερειακής συνεργασίας και ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, με την Ελλάδα να διαδραματίζει κομβικό ρόλο ως ενεργειακή πύλη και διάδρομος μεταφοράς προς την Κεντρική και Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Ο κ. Παπασταύρου σημείωσε ότι «οι χώρες μας αντιμετωπίζουν καθημερινά την ίδια μεγάλη πρόκληση: να εξασφαλίζουν οικονομικά προσιτή και αξιόπιστη ενέργεια για τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις τους. Η περιφερειακή ενεργειακή διασύνδεση και συνεργασία αποτελούν αναπόσπαστο μέρος αυτής της προσπάθειας».
Σημαντική πρόοδος έχει σημειωθεί από την προηγούμενη συνάντηση στην Αθήνα, με 11 Διαχειριστές Συστημάτων Μεταφοράς από 9 χώρες να συμφωνούν για την επέκταση του Κάθετου Διαδρόμου, συμπεριλαμβάνοντας τη Σερβία και τη Βόρεια Μακεδονία. Η εξέλιξη αυτή αποκτά ιδιαίτερη σημασία στο πλαίσιο της ευρωπαϊκής στρατηγικής για απεξάρτηση από το ρωσικό φυσικό αέριο.
Κοινή Ανακοίνωση Υπουργών Ενέργειας
Στην κοινή ανακοίνωση των υπουργών τονίζεται η ανάγκη ενίσχυσης της περιφερειακής συνεργασίας και της ενεργειακής ασφάλειας στη Νοτιοανατολική και Κεντρική Ευρώπη, με έμφαση στη διαφοροποίηση πηγών και οδεύσεων, την περιφερειακή διασυνδεσιμότητα και την ανάπτυξη της περιοχής ως σημαντικού ενεργειακού διαδρόμου διαμετακόμισης.
Επιβεβαιώνεται η δέσμευση για ολοκλήρωση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας και φυσικού αερίου, ευελιξία των συστημάτων, συνέχιση των επενδύσεων στα δίκτυα και ενισχυμένο συντονισμό μεταξύ των διαχειριστών συστημάτων μεταφοράς. Επίσης, εξετάζεται η μελλοντική αξιοποίηση των υποδομών φυσικού αερίου για μεταφορά υδρογόνου και η ανταλλαγή πληροφοριών ενόψει της χειμερινής περιόδου.
Η δυναμικότητα εξαγωγών φυσικού αερίου της Ελλάδας αναμένεται να φτάσει τα 9,5 δισ. κυβικά μέτρα έως το 2027, διευκολύνοντας τις ροές προς τις γειτονικές αγορές και ενισχύοντας τη διαφοροποίηση και την ανθεκτικότητα της περιοχής, στηρίζοντας τη σταδιακή απεξάρτηση από το ρωσικό αέριο.
Ιδιαίτερη προσοχή δίνεται στην ενοποίηση των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας των Συμβαλλόμενων Μερών της Ενεργειακής Κοινότητας με εκείνες της Ευρωπαϊκής Ένωσης, ως βασικό παράγοντα για τη διασφάλιση της ενεργειακής ασφάλειας και ανθεκτικότητας στην περιοχή.
Τέλος, οι υπουργοί επανέλαβαν τη δέσμευσή τους για συνέχιση της περιφερειακής συνεργασίας και από κοινού ενίσχυση της ενεργειακής ασφάλειας, διασυνδεσιμότητας και ανθεκτικότητας στη Νοτιοανατολική Ευρώπη.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
