Το χρηματοπιστωτικό σύστημα βρίσκεται σε μια νέα φάση μετασχηματισμού, με την τεχνητή νοημοσύνη να αλλάζει ριζικά τόσο τις τραπεζικές υπηρεσίες όσο και το τοπίο των πληρωμών. Από τους ψηφιακούς βοηθούς που διεκπεραιώνουν αγορές για λογαριασμό καταναλωτών, μέχρι τις τράπεζες που υιοθετούν καινοτόμες τεχνολογίες, τα ζητήματα ελέγχου των συναλλαγών, διασφάλισης της εμπιστοσύνης και ο ρόλος των τραπεζών και παρόχων πληρωμών συζητήθηκαν εκτενώς στο συνέδριο Fintech 5.0, με τη συμμετοχή εκπροσώπων της Google Cloud, της Microsoft και της NBG Pay.
Ο Moritz Platt της Google Cloud ανέδειξε τη νέα πραγματικότητα όπου αυτόνομοι ψηφιακοί βοηθοί (AI agents) θα πραγματοποιούν συναλλαγές χωρίς την ανάγκη εισαγωγής στοιχείων κάρτας από τον καταναλωτή. Οι βοηθοί αυτοί θα επικοινωνούν απευθείας με τα συστήματα των επιχειρήσεων, απαιτώντας όμως την ανάπτυξη κοινών τεχνολογικών πρωτοκόλλων και μηχανισμών ασφαλείας για να διασφαλίζεται ο έλεγχος από τον χρήστη.
Σύμφωνα με τον ίδιο, οι υποδομές πληρωμών χρειάζονται αναβάθμιση, καθώς οι σημερινές διαδικασίες εκκαθάρισης δεν επαρκούν για τον όγκο και τη φύση των μικροπληρωμών που θα δημιουργήσουν οι AI agents. Σε αυτό το πλαίσιο, η Google επενδύει στην ανάπτυξη υποδομών blockchain πρώτου επιπέδου, αξιοποιώντας τεχνολογία κατανεμημένου καθολικού (DLT) για να υποστηρίξει τις αυξημένες ανάγκες.
Ο Platt επισήμανε τη σημασία του διαχωρισμού ανάμεσα στην τεχνολογική υποδομή και τις υπηρεσίες που παρέχονται μέσω αυτής, σημειώνοντας ότι η Google Cloud στοχεύει να προσφέρει τη βάση για νέες μορφές πληρωμών, χωρίς να αντικαθιστά τις τράπεζες ή τους ρυθμιζόμενους χρηματοοικονομικούς παρόχους.
Ο Christian Sarafidis της Microsoft ανέλυσε τη δυναμική που προσφέρει η τεχνητή νοημοσύνη στη λιανική αγορά, παρουσιάζοντας τους ψηφιακούς βοηθούς ως νέο κανάλι προσέλκυσης πελατών και αύξησης πωλήσεων. Όπως ανέφερε, οι επισκέπτες που προέρχονται μέσω τέτοιων βοηθών εμφανίζουν κατά 60% υψηλότερο ποσοστό μετατροπής σε αγορές, σύμφωνα με σχετική έρευνα.
Η ανάπτυξη της αγοράς περνά από τρία στάδια: την προσαρμογή των ηλεκτρονικών καταστημάτων για εξυπηρέτηση AI agents, την απευθείας επικοινωνία ψηφιακών βοηθών με επιχειρήσεις, και τελικά, τις πλήρως αυτόνομες αγορές. Ωστόσο, το τελευταίο στάδιο παραμένει περιορισμένο, κυρίως λόγω ζητημάτων εμπιστοσύνης και ασφάλειας.
Ο Sarafidis τόνισε ότι κάθε ψηφιακός βοηθός πρέπει να διαθέτει ταυτότητα και συγκεκριμένα δικαιώματα για να αποτρέπονται μη εξουσιοδοτημένες συναλλαγές. Έφερε ως παράδειγμα τη JPMorgan, η οποία μπλοκάρει αλληλεπιδράσεις όταν αναγνωρίζει την παρουσία ψηφιακού βοηθού στην άλλη πλευρά, υπογραμμίζοντας πως το πλαίσιο εμπιστοσύνης βρίσκεται ακόμη υπό διαμόρφωση.
Ο Χριστόφορος Χατζόπουλος, CEO της NBG Pay, αναφέρθηκε στον μεταβαλλόμενο ρόλο των παρόχων πληρωμών, επισημαίνοντας ότι οι πληρωμές ενσωματώνονται πλέον στην ίδια την αγοραστική διαδικασία. Οι επιχειρήσεις αναζητούν λύσεις που όχι μόνο διευκολύνουν τις συναλλαγές, αλλά και ενισχύουν τις πωλήσεις, βελτιώνουν τις ταμειακές ροές και απλοποιούν την καθημερινή λειτουργία.
Το σημείο πώλησης εξελίσσεται σε ολοκληρωμένη πλατφόρμα επιχειρηματικών υπηρεσιών, με έμφαση στην ενοποίηση συστημάτων όπως πληρωμές, τιμολόγηση, διαχείριση αποθεμάτων και ERP. Η επιτυχία ενός παρόχου εξαρτάται πλέον από το πώς συμβάλλει στην ανάπτυξη της επιχείρησης, όχι μόνο από την τεχνολογική λύση που προσφέρει.
Σε ό,τι αφορά τις συναλλαγές μέσω AI agents, ο Χατζόπουλος υπογράμμισε τη σημασία του ελέγχου από τον καταναλωτή, ενώ σημείωσε ότι διαφορετικοί agents ενδέχεται να αλληλεπιδρούν για λογαριασμό καταναλωτών, εμπόρων και εποπτικών αρχών. Επισήμανε, επίσης, ότι οι διαφορές στη χρηματοοικονομική παιδεία και στις οικονομικές δυνατότητες των καταναλωτών μπορεί να επηρεάσουν την αποτελεσματικότητα αξιοποίησης των νέων τεχνολογιών.
Μετασχηματισμός τραπεζών και παραδείγματα εφαρμογών
Ο Christian Sarafidis αναφέρθηκε στις αλλαγές που επιφέρει η τεχνητή νοημοσύνη στο εσωτερικό των τραπεζών, τονίζοντας ότι ο ουσιαστικός μετασχηματισμός απαιτεί επανασχεδιασμό των διαδικασιών και όχι απλώς την προσθήκη νέων ψηφιακών εργαλείων.
Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η Société Générale, όπου, σύμφωνα με τον ίδιο, μετά την εισαγωγή AI agents, οι διαδικασίες ταυτοποίησης και ελέγχου πελατών (KYC) πραγματοποιούνται πλέον από 50 άτομα αντί για 1.300 εξωτερικούς συνεργάτες, με υψηλότερη ποιότητα και με τους υπόλοιπους πόρους να κατευθύνονται σε άλλες εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης.
Αναφέρθηκε επίσης στην Commerzbank και στον ψηφιακό βοηθό Ava, που επιτρέπει στους πελάτες να ενημερώνονται για τους λογαριασμούς τους και να ξεκινούν διαδικασίες πληρωμών. Το επόμενο βήμα θα είναι τραπεζικά προϊόντα που λειτουργούν διαρκώς για λογαριασμό των πελατών, αξιοποιώντας την τεχνητή νοημοσύνη.
Το βασικό συμπέρασμα ήταν ότι οι πληρωμές και οι τραπεζικές υπηρεσίες εισέρχονται σε περίοδο ουσιαστικού μετασχηματισμού. Παρά την πρόοδο της τεχνολογίας, η ασφάλεια, η εμπιστοσύνη και ο έλεγχος των συναλλαγών παραμένουν κρίσιμοι παράγοντες για τη μαζική υιοθέτηση των νέων λύσεων.
Το διεθνές συνέδριο Fintech Athens 5.0, που διοργανώθηκε από το Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών και άλλους φορείς, φιλοξένησε κορυφαίους εκπροσώπους της αγοράς, της τεχνολογίας, της ακαδημαϊκής κοινότητας και του επενδυτικού οικοσυστήματος, με συμμετοχές από διεθνείς κολοσσούς όπως οι Amazon, Microsoft, Google και Mastercard, καθώς και σημαντικά πανεπιστήμια και θεσμούς του χρηματοπιστωτικού τομέα.
Το Fintech Athens 5.0 προωθεί τη δικτύωση και την ανταλλαγή γνώσεων μεταξύ της αγοράς, της τεχνολογίας, της ακαδημαϊκής κοινότητας και του επενδυτικού οικοσυστήματος, αναδεικνύοντας τις προοπτικές της χρηματοοικονομικής τεχνολογίας για ανάπτυξη και καινοτομία.