Σε κομβικό σημείο εισέρχεται η σύγκρουση στη Μέση Ανατολή, καθώς εντείνονται οι διπλωματικές πρωτοβουλίες για τον τερματισμό της σύγκρουσης μεταξύ Ηνωμένων Πολιτειών και Ιράν, την ώρα που οι στρατιωτικές επιχειρήσεις συνεχίζονται με αμείωτη ένταση και η γεωπολιτική αβεβαιότητα παραμένει υψηλή, σύμφωνα με το Reuters.
Η διπλωματική κινητικότητα και οι ελπίδες αποκλιμάκωσης της κρίσης οδηγούν σε ισχυρή άνοδο τα χρηματιστήρια σε Ευρώπη, που σημειώνουν άνοδο άνω του +1%, αλλά και στη Wall Street ενώ μεγάλη πτώση σημειώνει η τιμή του πετρελαίου.
Στο επίκεντρο των εξελίξεων βρίσκεται η πρόταση 15 σημείων που κατέθεσε η Ουάσιγκτον προς την Τεχεράνη, με στόχο τη διαμόρφωση ενός πλαισίου αποκλιμάκωσης. Το σχέδιο περιλαμβάνει ένα ευρύ φάσμα μέτρων, από την άρση κυρώσεων και τη συνεργασία στον τομέα της πολιτικής πυρηνικής ενέργειας έως τον περιορισμό του πυρηνικού προγράμματος, την επιβολή ορίων στους βαλλιστικούς πυραύλους και την ενίσχυση των μηχανισμών διεθνούς επιτήρησης.
Κεντρικό σημείο της πρότασης αποτελεί η διασφάλιση της ελεύθερης ναυσιπλοΐας στο Στενό του Χορμούζ, έναν από τους σημαντικότερους ενεργειακούς διαύλους παγκοσμίως, μέσω του οποίου διέρχεται σημαντικό ποσοστό του παγκόσμιου εμπορίου πετρελαίου.
Παράλληλα, εντείνονται οι παρασκηνιακές διπλωματικές κινήσεις, με χώρες όπως η Τουρκία, η Αίγυπτος και το Πακιστάν να επιχειρούν διαμεσολάβηση, ενισχύοντας τις προσδοκίες για έναρξη συνομιλιών ακόμη και εντός των επόμενων ημερών.
Ωστόσο, η ιρανική πλευρά εμφανίζεται να απορρίπτει δημοσίως κάθε διάθεση συμβιβασμού. Αξιωματούχοι της Τεχεράνης διαμηνύουν ότι δεν υφίσταται διαδικασία διαπραγμάτευσης με τις ΗΠΑ, υποστηρίζοντας ότι «η Ουάσιγκτον διαπραγματεύεται με τον εαυτό της», ενώ απορρίπτουν και τα σενάρια κατάπαυσης του πυρός.
Αγορές σε άνοδο
Ισχυρή ανοδική αντίδραση σημειώνεται στις αγορές αυτήν την ώρα (17:14) καθώς τα σημάδια αποκλιμάκωσης στη σύγκρουση ΗΠΑ – Ιράν ενισχύουν το επενδυτικό κλίμα, με τους επενδυτές να τοποθετούνται εκ νέου σε μετοχές εν μέσω αυξανόμενων προσδοκιών για διπλωματική λύση.
Η προοπτική αυτή τροφοδοτεί άνοδο στις αγορές, καθώς στη Wall Street, ο Dow Jones ενισχύεται κατά +0,53%, τον S&P 500 στο +0,56% και τον Nasdaq 100 στο +0,75%, ενώ ισχυρότερα κέρδη καταγράφονται στις μικρές κεφαλαιοποιήσεις με τον Russell 2000 στο +0,84%. Παράλληλα, ο δείκτης μεταβλητότητας VIX υποχωρεί κατά -1,65%, υποδηλώνοντας αποκλιμάκωση της ανησυχίας.
Ανοδικά κινούνται και οι ευρωπαϊκές αγορές, με τον DAX να ενισχύεται κατά +1,08%, τον CAC 40 στο +0,89%, τον Euro Stoxx 50 στο +0,79%, ενώ ο FTSE MIB στην Ιταλία ξεχωρίζει με άνοδο +1,50%. Κέρδη καταγράφουν επίσης ο SMI (+1,31%), ο IBEX 35 (+1,07%) και ο FTSE 100 (+0,47%), ενώ ο TecDAX υπεραποδίδει με άνοδο +2,59%.
Παράλληλα, σημαντική είναι η πτώση της τιμής του πετρελαίου, το οποίο διαμορφώνεται στα 96,9 δολάρια/βαρέλι, καταγράφοντας απώλειες -3,3%, ενισχύοντας το θετικό κλίμα στις αγορές.
Σημειώνεται επίσης ότι το Χρηματιστήριο Αθηνών σήμερα δεν λειτουργεί λόγω της αργίας της 25ης Μαρτίου. Η συνολική εικόνα δείχνει ευρεία διάχυση των κερδών, με την τεχνολογία και τις περιφερειακές αγορές να οδηγούν την άνοδο. Καθοριστική είναι η αποκλιμάκωση στις τιμές της ενέργειας. Το πετρέλαιο διαμορφώνεται στα 96,9 δολάρια ανά βαρέλι, σημειώνοντας πτώση -3,3%, εξέλιξη που ενισχύει τις προσδοκίες για σταθεροποίηση της αγοράς ενέργειας.
Σκληρή στάση από Τεχεράνη
Παρά το θετικό κλίμα στις αγορές, η ιρανική στάση παραμένει σκληρή. Η Τεχεράνη ζητά την αναγνώριση της κυριαρχίας της επί του Στενού του Χορμούζ, χαρακτηρίζοντάς την «φυσικό και νόμιμο δικαίωμα».
Επιπλέον, θέτει ως προϋποθέσεις την παροχή δεσμευτικών εγγυήσεων για την αποτροπή νέας σύγκρουσης, καθώς και την καταβολή πολεμικών αποζημιώσεων. Ιρανικές πηγές χαρακτηρίζουν την αμερικανική πρόταση ως υπερβολική και μη ισορροπημένη.
Στο πεδίο των επιχειρήσεων, οι συγκρούσεις συνεχίζονται. Το Ιράν εξαπέλυσε νέες επιθέσεις σε στόχους στον Κόλπο και στο Ισραήλ, ενώ στο Κουβέιτ πλήγμα προκάλεσε πυρκαγιά σε ενεργειακές εγκαταστάσεις.
Το Ισραήλ συνεχίζει τα πλήγματα σε ιρανικούς και φιλοϊρανικούς στόχους τόσο εντός του Ιράν όσο και στον Λίβανο, όπου εντείνεται η πίεση στη Χεζμπολάχ. Παρά τις απώλειες σε εκτοξευτές, η Τεχεράνη φαίνεται να προσαρμόζει τη στρατηγική της, χρησιμοποιώντας πιο αποτελεσματικά τα εναπομείναντα οπλικά της μέσα.
Ταυτόχρονα, οι Ηνωμένες Πολιτείες ενισχύουν τη στρατιωτική τους παρουσία με επιπλέον δυνάμεις, σε μια προσπάθεια ελέγχου της κατάστασης στον Περσικό Κόλπο.
Η κρίση προκαλεί έντονες πιέσεις και στο διεθνές διπλωματικό πεδίο. Η Ινδία, ως προεδρεύουσα των BRICS, καλείται να ισορροπήσει μεταξύ αντικρουόμενων γεωπολιτικών συμφερόντων, ενώ οι διαφορετικές θέσεις των κρατών-μελών δυσχεραίνουν την υιοθέτηση κοινής στάσης.
Στο οικονομικό μέτωπο, οι κεντρικές τράπεζες παραμένουν σε επιφυλακή. Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα δηλώνει έτοιμη να παρέμβει εφόσον οι επιπτώσεις της κρίσης αποδειχθούν διαρκείς, ενώ ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας εξετάζει νέα αποδέσμευση στρατηγικών αποθεμάτων.
Στον Λίβανο, η κατάσταση παραμένει εύθραυστη, με τον κίνδυνο εσωτερικής αποσταθεροποίησης να αυξάνεται λόγω της έντασης με τη Χεζμπολάχ.
Προσδοκίες για ισχυρή αντίδραση στο Χρηματιστήριο Αθηνών
Το Χρηματιστήριο Αθηνών παραμένει κλειστό λόγω της αργίας της 25ης Μαρτίου, ωστόσο η έντονη ανοδική αντίδραση των διεθνών αγορών δημιουργεί προϋποθέσεις για δυναμική ανάκαμψη στην επόμενη συνεδρίαση, υπό την προϋπόθεση ότι δεν θα υπάρξει νέα επιδείνωση του γεωπολιτικού κλίματος.
Παρά την αισιοδοξία που αποτυπώνεται στις αγορές, η σύγκρουση —η οποία έχει ήδη προκαλέσει χιλιάδες θύματα— συνεχίζεται χωρίς σαφή προοπτική άμεσης αποκλιμάκωσης, διατηρώντας υψηλό το επίπεδο αβεβαιότητας για την παγκόσμια οικονομία και τη διεθνή ασφάλεια.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
