Σε καθεστώς αυξημένης αβεβαιότητας παραμένουν οι διεθνείς αγορές, καθώς η κλιμάκωση της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή και η εκτίναξη των τιμών του πετρελαίου εντείνουν τη νευρικότητα των επενδυτών. Πτωτικά κινούνται τα ευρωπαϊκά χρηματιστήρια ενώ μεγάλη πτώση σημειώνεο το Χρηματιστήριο Αθηνών.
Με τον πόλεμο να εισέρχεται στην έβδομη ημέρα και χωρίς σαφή ένδειξη αποκλιμάκωσης, τα χρηματιστήρια αναζητούν σημάδια σταθεροποίησης, ενώ οι αναλυτές προειδοποιούν για πιθανή διόρθωση στις μετοχές και νέους κινδύνους για την παγκόσμια οικονομία.
Την ίδια ώρα πληθαίνουν οι φωνές που προειδοποιούν για το πολύπλευρο κόστος που δημιουργούν οι συγκρούσεις και την επίπτωση που αυτό θα έχει στις επενδύσεις. Παράλληλα, αν δεν υπάρξει εκτόνωση, αναπόδραστες θα είναι οι επιπτώσεις στο κόστος ενέργειας και το εμπόριο.
Στο επίκεντρο βρίσκονται οι εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ, οι προσδοκίες για τα επιτόκια και η εκρηκτική άνοδος του πετρελαίου, που αναζωπυρώνει τους φόβους για πληθωριστικές πιέσεις και επιβράδυνση της ανάπτυξης.
Καθώς οι αγορές της Ευρώπης σημειώνουν πτώση αυτή την ώρα (13:57), ο Γενικός Δείκτης του Χρηματιστήριου Αθηνών σημειώνει απώλειες 1,77% στις 2.133,35 μονάδες, ενώ την ίδια ώρα ο πανευρωπαϊκός δείκτης Stoxx 600 καταγράφει πτώση 0,69% στις 600 μονάδες, και ο έτερος πανευρωπαϊκός δείκτης Eurostoxx 50 υποχωρεί κατά 0,94% στις 5.728 μονάδες.
Οι διεθνείς αγορές δείχνουν να κινούνται σε δύο διαφορετικές ταχύτητες. Ο παγκόσμιος δείκτης MSCI All Country World Index εκτός ΗΠΑ έχει υποχωρήσει κατά 6%, με τον πανευρωπαϊκό δείκτη Stoxx 600 να οδεύει στη χειρότερη εβδομάδα με απώλειες που φτάνουν το 5%, ενώ και οι ασιατικές αγορές έχουν καταγράψει πτώση που ξεπερνάει το 6%.
Την ίδια στιγμή οι αμερικανικοί δείκτες έχουν διατηρήσει μια σταθερή εικόνα. Ο δείκτης S&P 500 καταγράφει πτώση μικρότερη του 1%, καθώς τα κέρδη στις μετοχές τεχνολογίας και ενέργειας βοήθησαν να αντισταθμιστούν οι απώλειες σε άλλους κλάδους και οδεύει στην μεγαλύτερη εβδομαδιαία υπεραπόδοση έναντι του παγκόσμιου δείκτη από τον περασμένο Απρίλιο.
Η Yardeni Research προειδοποιεί ότι οι παγκόσμιες αγορές μετοχών μπορεί να υποστούν διόρθωση περίπου 10% λόγω της κλιμάκωσης της σύγκρουσης στη Μέση Ανατολή, καθώς το επενδυτικό κλίμα ήταν ήδη ιδιαίτερα αισιόδοξο. Οι εξελίξεις στα Στενά του Ορμούζ, από όπου διέρχεται σημαντικό μέρος της παγκόσμιας προσφοράς πετρελαίου, θεωρούνται καθοριστικές.
Αν το Ιράν διατηρήσει αποτελεσματικό αποκλεισμό της θαλάσσιας οδού, η πτώση θα μπορούσε να φτάσει έως και 15%. Οι αναλυτές προειδοποιούν ότι παρατεταμένες διαταραχές στις ενεργειακές ροές θα μπορούσαν να αυξήσουν τις τιμές του πετρελαίου και να ενισχύσουν τον κίνδυνο στασιμοπληθωρισμού, ενώ μέχρι στιγμής ενέργεια και εμπορεύματα λειτουργούν ως βασική αντιστάθμιση κινδύνου για τους επενδυτές.
Χαμηλώνουν οι προσδοκίες για τα επιτόκια
Οι επενδυτές επίσης κατεβάζουν τον πήχη των προσδοκιών για μειώσεις επιτοκίων από την Τράπεζα της Αγγλίας το 2026, τιμολογώντας πλέον μόλις 50% πιθανότητα για μείωση κατά ένα τέταρτο της ποσοστιαίας μονάδας. Παράλληλα, αυξάνονται οι πιθανότητες η ΕΚΤ να αυξήσει το κόστος δανεισμού μέσα στη χρονιά, σε μια πλήρη ανατροπή της εικόνας, όταν και πιο πιθανή φαινόταν μια ακόμη μείωση επιτοκίων.
Οι επενδυτές παράλληλα περιμένουν και τις ανακοινώσεις μακροοικονομικών στοιχείων και στις δύο πλευρές του Ατλαντικού. Στο επόμενο διάστημα περίοδο αναμένεται η δημοσίευση των τελευταίων στοιχείων για την οικονομική ανάπτυξη της ευρωζώνης, με το ΑΕΠ να εκτιμάται ότι έχει καταγράψει τριμηνιαία ανάπτυξη 0,3% και ετήσια ανάπτυξη 1,3% για το τελευταίο τρίμηνο του περασμένου έτους.
Ωστόσο, το μεγαλύτερο ενδιαφέρον των αγορών αναμένεται να στραφεί στη δημοσίευση της μηνιαίας έκθεσης για τις μη αγροτικές θέσεις εργασίας (nonfarm payrolls) στις ΗΠΑ αργότερα μέσα στην ημέρα.
Οι εκτιμήσεις θέλουν τη μεγαλύτερη οικονομία του κόσμου να έχει δημιουργήσει 59.000 νέες θέσεις εργασίας τον Φεβρουάριο, μετά την αύξηση κατά 130.000 τον Ιανουάριο, ενώ το ποσοστό ανεργίας προβλέπεται να έχει παραμείνει σταθερό στο 4,3%.
Προβληματισμός για τη συνέχιση της σύγκρουσης στη Μ. Ανατολή
Η σύγκρουση στη Μ. Ανατολή δεν φαίνεται να τελειώνει σύντομα, παρά τις αναταράξεις που προκαλεί στο εσωτερικό των ΗΠΑ και τους αυξημένους φόβους για νέες πληθωριστικές πιέσεις.
Χαρακτηριστικά, ο υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ, Πιτ Χεγκσεθ, δήλωσε αργά την Πέμπτη ότι «η ποσότητα πυρός πάνω από το Ιράν και την Τεχεράνη πρόκειται να αυξηθεί δραματικά», ενώ το Ισραήλ ανακοίνωσε νωρίς την Παρασκευή ότι ξεκίνησε «ευρείας κλίμακας» κύμα επιθέσεων εναντίον υποδομών στην Τεχεράνη.
Παράλληλα ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ, σε τηλεφωνική συνέντευξη στο Reuters, δήλωσε επίσης ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες πρέπει να έχουν ρόλο στην απόφαση για το ποιος θα είναι ο επόμενος ηγέτης του Ιράν, μετά τις αεροπορικές επιδρομές που σκότωσαν την περασμένη εβδομάδα τον ανώτατο ηγέτη Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ.
Από την πλευρά του, το Ιράν, ως αντίποινα, έχει στοχεύσει το Ισραήλ, τα κράτη του Κόλπου, την Κύπρο, την Τουρκία και το Αζερμπαϊτζάν, διευρύνοντας τη σύγκρουση και σε γειτονικές χώρες.
Πάντως και σύμμαχοι των ΗΠΑ έχουν αρχίσει πλέον και στρέφονται κατά του Αμερικανού προέδρου Ντ. Τραμπ. Στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα που αποτελούν από τους πλέον σταθερούς συμμάχους του Αμερικανού προέδρου, οι πολίτες του εμιράτου κατακρίνουν τις επιθέσεις των ΗΠΑ και Ισραήλ στο Ιράν, καθώς δέχονται τα ιρανικά αντίποινα.
Τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα έχουν δεχθεί το κύριο βάρος των ιρανικών αντιποίνων με πυραύλους και drones στην περιοχή του Κόλπου. Παρότι οι ένοπλες δυνάμεις έχουν αναχαιτίσει σχεδόν όλα τα βλήματα, η σύγκρουση υπονομεύει το πλεονέκτημα σταθερότητας που αποτελούσε βασικό στοιχείο της ελκυστικότητας της περιοχής για διεθνείς επενδυτές και χρηματοπιστωτικούς οργανισμούς.
Το άλμα του πετρελαίου
Οι τιμές του πετρελαίου κατευθύνονται προς σημαντικά εβδομαδιαία κέρδη, καθώς εντείνονται οι ανησυχίες για τον εφοδιασμό μέσω των ζωτικής σημασίας Στενών του Ορμούζ, με τους φόβους να κάνουν λόγο ακόμα και για τιμές που θα φτάσουν τα 150 δολάρια το βαρέλι.
Το πετρέλαιο άρχισε τη ραγδαία άνοδό του μετά τα πλήγματα που εξαπέλυσαν οι Ηνωμένες Πολιτείες και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν το Σάββατο, γεγονός που ώθησε την Τεχεράνη να σταματήσει τη διέλευση δεξαμενόπλοιων από τα Στενά του Ορμούζ, από όπου διακινείται περίπου το ένα πέμπτο της παγκόσμιας ημερήσιας προσφοράς πετρελαίου.
Ειδικότερα το πετρέλαιο οδεύει προς την μεγαλύτερη εβδομαδιαία άνοδο των τελευταίων τεσσάρων ετών και την ρωσική εισβολή στην Ουκρανία τον Φεβρουάριο του 2022. Τα συμβόλαια μελλοντικής εκπλήρωσης του Brent έχουν εκτιναχθεί κατά 20% αυτή την εβδομάδα, ενώ το West Texas Intermediate (WTI) έχει σημειώσει άνοδο 25%.
Ο «μαύρος χρυσός» διαπραγματεύεται στα υψηλότερα επίπεδα από τον Ιούλιο του 2024, με το Brent να συνεχίζει την ανοδική του πορεία και να βρισκεται στα 87,5 δολάρια του βαρέλι, ενισχυόμενο κατά 2,45%.. Το αμερικανικό αργό έχει αυξηθεί 4,64%, φτάνοντας τα 84,77 δολάρια.
Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ δήλωσε στους Financial Times ότι αναμένει πως όλοι οι παραγωγοί ενέργειας του Κόλπου θα αναγκαστούν να διακόψουν τις εξαγωγές μέσα στις επόμενες εβδομάδες, μια εξέλιξη που, όπως είπε, θα μπορούσε να οδηγήσει το πετρέλαιο στα 150 δολάρια το βαρέλι, σύμφωνα με συνέντευξη που δημοσιεύθηκε την Παρασκευή.