Συναγερμός για το μαύρο χρήμα με τη σύσταση 10+1 ομάδων εργασίας

Συναγερμό για την καταπολέμηση της διακίνησης του μαύρου χρήματος σήμανε η κυβέρνηση με τη λειτουργία 10+1 ομάδων εργασίας, οι οποίες θα επιχειρήσουν να ανιχνεύσουν ξέπλυμα χρήματος σε όλους τους τομείς της δραστηριότητας φυσικών προσώπων και επιχειρήσεων.

Στο επίκεντρο των ερευνών θα βρεθούν οι συναλλαγές με τράπεζες, ασφαλιστικές εταιρείες και λοιπούς χρηματοπιστωτικούς φορείς όπου και εστιάσουν κατά κύριο λόγο οι ομάδες εργασίας.

Παράλληλα στο στόχαστρο τίθενται και οι συναλλαγές με κρυπτονομίσματα, όπως και οι δραστηριότητες των Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων.

Στις Ομάδες Εργασίας μετέχουν στελέχη της ΑΑΔΕ, της Αρχής Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες, της Επιτροπής Κεφαλαιαγοράς, της Ελληνικής Αστυνομίας, της Τράπεζας της Ελλάδος, του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, του Γενικού Λογιστηρίου του Κράτους, του Υπουργείου Εξωτερικών, καθηγητές Πανεπιστημίων κ.λπ.

Στόχος των Ομάδων Εργασίας είναι μεταξύ των άλλων η μελέτη και η εφαρμογή της μεθοδολογίας και των εργαλείων της Παγκόσμιας Τράπεζας για την αξιολόγηση κινδύνων ξεπλύματος χρήματος και χρηματοδότησης τρομοκρατίας, τις σχετικές υπερεθνικές εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και τις αναθεωρημένες συστάσεις της Ομάδας Χρηματοοικονομικής Δράσης (FATF).

Σχετικά με το ύψος του διακινούμενου «μαύρου» χρήματος στην Ελλάδα, φυσικά δεν μπορεί να προσδιοριστεί. Ωστόσο εκτιμήσεις της Τράπεζας της Ελλάδος, του ΚΕΠΕ και του Γραφείου Προϋπολογισμού του Κράτους στη Βουλή, προσδιορίζουν το ύψος της παραοικονομίας στην Ελλάδα στα επίπεδα των 40-50 δισ. ευρώ.

Οι τρόποι για το ξέπλυμα βρώμικου χρήματος στην Ελλάδα είναι αρκετοί, όπως τους κατέγραψε η Αρχή Καταπολέμησης της Νομιμοποίησης Εσόδων από Εγκληματικές Δραστηριότητες.

Μεταξύ άλλων, «οχήματα» αποτελούν  οι υποθέσεις «Carousel», η διασυνοριακή απάτη στον ΦΠΑ, τα δίκτυα εισαγωγικών και εμπορικών εταιρειών, οι πιστωτικές κάρτες και τα POS, οι χρηματιστηριακές εταιρείες, τυχερά παιχνίδια διαδικτυακά ή επίγεια, και οι «μεταφορείς» παράνομου χρήματος «Money mules».

Για την καταπολέμηση της διακίνησης του μαύρου χρήματος διεθνώς, η Ελλάδα συνεργάζεται με περισσότερες από 100 χώρες, ανταλλάσσοντας στοιχεία για τις χρηματοοικονομικές επενδύσεις φυσικών και νομικών προσώπων, αλλά υπάρχουν και «μαύρες τρύπες», καθώς 39 χώρες (οι περισσότερες φορολογικοί παράδεισοι), δεν συνεργάζονται και δεν διαβιβάζουν στοιχεία.

Οι ομάδες εργασίας

Η συγκρότηση των ομάδων εργασίας για τη διερεύνηση των διαδρομών του μαύρου χρήματος γίνεται με απόφαση του γενικού γραμματέα Οικονομικής Πολιτικής και Στρατηγικής, Απόστολου Κασάπη και είναι οι ακόλουθες:

1. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση της εθνικής απειλής νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες για την επικαιροποίηση του αντίστοιχου τμήματος της Έκθεσης Εκτίμησης Εθνικού Κινδύνου για τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας.
2. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση της τρωτότητας του κλάδου ασφαλίσεων ζωής όσον αφορά στη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες στο πλαίσιο της επικαιροποίησης της Έκθεσης Εκτίμησης Εθνικού Κινδύνου.
3. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση κλαδικού κινδύνου του χρηματοπιστωτικού τομέα επί επενδυτικών υπηρεσιών και παρόχων εικονικών περιουσιακών στοιχείων όσον αφορά σε νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
4. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση της τρωτότητας του κλάδου των λοιπών οργανισμών του χρηματοπιστωτικού τομέα όσον αφορά στη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
5. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση κλαδικού κινδύνου του μη χρηματοπιστωτικού τομέα όσον αφορά στη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
6. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση της τρωτότητας του κλάδου των πιστωτικών ιδρυμάτων του χρηματοπιστωτικού τομέα.
7. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση του εθνικού κινδύνου χρηματοδότησης της τρομοκρατίας για την επικαιροποίηση της Έκθεσης Εκτίμησης Εθνικού Κινδύνου για τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες και τη χρηματοδότηση της τρομοκρατίας.
8. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση της Εθνικής Τρωτότητας για θέματα νομιμοποίησης εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες στο πλαίσιο της επικαιροποίησης της Έκθεσης Εκτίμησης Εθνικού Κινδύνου.
9. Ομάδα Εργασίας για την εκτίμηση του κινδύνου νομικών προσώπων όσον αφορά στη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.
10. Ομάδα Εργασίας για τη χαρτογράφηση των Μη Κερδοσκοπικών Οργανώσεων (ΜΚΟ) και την Εκτίμηση Κινδύνου Χρηματοδότησης Τρομοκρατίας.
11. Ομάδα Συντονισμού για την επικαιροποίηση της Έκθεσης Εκτίμησης Εθνικού Κινδύνου για τη νομιμοποίηση εσόδων από εγκληματικές δραστηριότητες.