Επείγουσες παρεμβάσεις από τις κυβερνήσεις ζητά το Διεθνές Νομισματικό Ταμείο (ΔΝΤ), προειδοποιώντας ότι το υψηλό χρέος, οι επίμονες ενεργειακές πιέσεις και η άνιση ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης (ΑΙ) δημιουργούν νέες προκλήσεις για την παγκόσμια οικονομία.
Η Γενική Διευθύντρια του ΔΝΤ, Κρισταλίνα Γκεοργκίεβα, σε ομιλία της στη Σιγκαπούρη ενόψει των ετήσιων συναντήσεων του Ταμείου και της Παγκόσμιας Τράπεζας, υπογράμμισε ότι οι πληθωριστικοί κίνδυνοι παραμένουν ισχυροί. Η επενδυτική έκρηξη στην ΑΙ, οι ενεργειακές και επισιτιστικές κρίσεις, αλλά και οι δασμοί, οι αμυντικές δαπάνες και το υψηλό δημόσιο χρέος αυξάνουν τις πιέσεις στις τιμές.
Στο πλαίσιο αυτό, κάλεσε τις κεντρικές τράπεζες να διατηρήσουν συνετή και αυστηρή στάση, ενώ προειδοποίησε ότι οι χώρες με μεγάλα δημοσιονομικά ελλείμματα θα βρεθούν αντιμέτωπες με δύσκολες πολιτικές επιλογές.
Η άνοδος των αποδόσεων των κρατικών ομολόγων αυξάνει το κόστος δανεισμού και περιορίζει τα περιθώρια των κυβερνήσεων. Η Γκεοργκίεβα άσκησε ιδιαίτερα αυστηρή κριτική στις ανεπτυγμένες οικονομίες για τη συσσώρευση υπερβολικού χρέους.
Το συνολικό παγκόσμιο χρέος έχει ξεπεράσει τα 365 τρισ. δολάρια, σύμφωνα με το Ινστιτούτο Διεθνούς Χρηματοοικονομίας, την ώρα που οι αποδόσεις των ομολόγων στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και την Ιαπωνία βρίσκονται στα υψηλότερα επίπεδα των τελευταίων δεκαετιών.
Όπως επισήμανε η επικεφαλής του ΔΝΤ, τα προηγούμενα χρόνια οι κυβερνήσεις ευνοήθηκαν από επιτόκια χαμηλότερα από τους ρυθμούς ανάπτυξης του ΑΕΠ. Η αύξηση του κόστους δανεισμού αλλάζει πλέον αυτή την ισορροπία, δυσκολεύοντας τη διαχείριση του χρέους.
Ενέργεια και AI εντείνουν τις πιέσεις
Στο ενεργειακό μέτωπο, οι διαταραχές στην προσφορά βασικών εμπορευμάτων λόγω των συγκρούσεων στη Μέση Ανατολή και την Ουκρανία αναμένεται να συνεχιστούν έως το 2027.
Η Γκεοργκίεβα χαρακτήρισε το ενεργειακό σοκ μέχρι στιγμής μεγάλο, αλλά περιορισμένο ως προς την έκτασή του. Προειδοποίησε, ωστόσο, ότι οι πιέσεις στις τιμές ενδέχεται να ενταθούν καθώς πλησιάζει ο χειμώνας στο Βόρειο Ημισφαίριο και οι χώρες αναπληρώνουν τα αποθέματά τους.
Την ίδια στιγμή, η ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης αυξάνει τη ζήτηση ενέργειας, ενώ τα οικονομικά της οφέλη συγκεντρώνονται σε λίγες χώρες. Οι επενδύσεις και οι προσδοκίες για υψηλότερη ανάπτυξη στηρίζουν τις χρηματιστηριακές αγορές και ενισχύουν τις εξαγωγές ασιατικών εταιρειών που παράγουν τσιπ και εξοπλισμό.
Ωστόσο, σύμφωνα με την επικεφαλής του ΔΝΤ, η άνθηση του εμπορίου που συνδέεται με την AI ωφελεί κυρίως τις οικονομίες που συμμετέχουν στην αλυσίδα παραγωγής της, αφήνοντας μεγάλο μέρος του υπόλοιπου κόσμου εκτός. Η ανισορροπία αυτή ενέχει τον κίνδυνο να διευρύνει τις οικονομικές ανισότητες.
Ακολουθήστε το Business Daily στο Google news
