Με υψηλότερους ρυθμούς ανάπτυξης από την παγκόσμια αγορά κινούνται τα ελληνικά σούπερ μάρκετ που ο τζίρος τους έφτασε τα 16 δισ. ευρώ, έχοντας προσθέσει 4 δισ. ευρώ σε μία πενταετία.
Με μοχλούς ανάπτυξης την τουριστική έκρηξη που συνεχίστηκε παρά τις προκλήσεις της φετινής χρονιάς, και τις επενδύσεις των αλυσίδων, η ελληνική αγορά κατέγραψε την περίοδο 2020–2025 μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 6%, έναντι 4% της παγκόσμιας αγοράς.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει η νέα μελέτη της EY-Parthenon για την ελληνική αγορά σούπερ μάρκετ, μέρος της ανάπτυξης προέρχεται από τις πληθωριστικές ανατιμήσεις και όχι από την αύξηση του όγκου κατανάλωσης, ενώ η ενίσχυση της κερδοφορίας παραμένει ένα από τα μεγαλύτερα στοιχήματα για τις επιχειρήσεις του κλάδου
Η μελέτη υπογραμμίζει πως το παραδοσιακό μοντέλο ανάπτυξης, που στηριζόταν κυρίως στην επέκταση των δικτύων και στην αύξηση των πωλήσεων, δεν αρκεί πλέον.
Οι μεγάλες αλυσίδες αναζητούν νέες πηγές εσόδων, επενδύουν σε τεχνολογία και υποδομές και στρέφουν το βλέμμα τους σε αγορές με πρόσθετη ζήτηση, με τον τουρισμό και ιδιαίτερα τις νησιωτικές περιοχές να αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία.
Με 6% τα ελληνικά σούπερ μάρκετ 4% η παγκόσμια αγορά
Σύμφωνα με τη μελέτη, η οργανωμένη αγορά τροφίμων στην Ελλάδα αυξήθηκε κατά περίπου 4 δισ. ευρώ μέσα σε πέντε χρόνια, καταγράφοντας συνολική άνοδο 33,3% και μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης της τάξης του 6%, φτάνοντας από τα 12 δισ. ευρώ το 2020 στα 16 δισ. ευρώ το 2025.
Πρόκειται για επίδοση υψηλότερη από την αντίστοιχη της παγκόσμιας αγοράς λιανικής τροφίμων, η οποία διαμορφώθηκε σε περίπου 11,3 τρισ. ευρώ το 2025, με μέσο ετήσιο ρυθμό ανάπτυξης 4% την περίοδο 2020-2025.
Ωστόσο, όπως επισημαίνει μέρος της ανάπτυξης δεν προέρχεται από αύξηση της κατανάλωσης, αλλά από τις πληθωριστικές ανατιμήσεις που έχουν καταγραφεί τα τελευταία χρόνια.
Παράλληλα, η αγορά εμφανίζει υψηλό βαθμό συγκέντρωσης, καθώς οι έξι μεγαλύτερες αλυσίδες ελέγχουν πλέον το 71% της οργανωμένης αγοράς, ποσοστό που αντιστοιχεί σε πωλήσεις περίπου 11,4 δισ. ευρώ, όμως, όπως επισημαίνει η EY-Parthenon, το μέγεθος δεν αποτελεί από μόνο του εγγύηση κερδοφορίας.
Η αναζήτηση νέων πηγών εσόδων
Η μελέτη επισημαίνει ότι παρά τη δυναμική που δείχνει να σημειώνει η αγορά, η αύξηση του μεγέθους των αλυσίδων δεν αρκεί πλέον για την ενίσχυση της κερδοφορίας.
Οι αλυσίδες σούπερ μάρκετ καλούνται να αναζητήσουν νέες πηγές εσόδων πέρα από τον παραδοσιακό πυρήνα της λιανικής τροφίμων, αξιοποιώντας την τεχνολογία, τα δεδομένα των καταναλωτών και τις δυνατότητες που δημιουργούν οι νέες αγοραστικές συνήθειες.
Στο επίκεντρο βρίσκονται τα retail media, που επιτρέπουν στις αλυσίδες να δημιουργήσουν διαφημιστικά έσοδα μέσα από τις ψηφιακές εφαρμογές, τις ιστοσελίδες και τα φυσικά τους καταστήματα.
Παράλληλα, οι συνεργασίες με marketplaces, η ανάπτυξη ολοκληρωμένων λύσεων γεύματος και η μετατροπή επιλεγμένων μεγάλων καταστημάτων σε προορισμούς που συνδυάζουν αγορές τροφίμων, εστίαση και άλλες υπηρεσίες αποτελούν πρόσθετες δυνατότητες ανάπτυξης.
Σημαντικό ρόλο αποκτά και η Τεχνητή Νοημοσύνη, με την αξιοποίηση δεδομένων για τη βελτίωση των προωθητικών ενεργειών, τη διαχείριση των προϊόντων και τη λειτουργική αποδοτικότητα.
Στην ίδια κατεύθυνση, η περαιτέρω ανάπτυξη προϊόντων ιδιωτικής ετικέτας, με έμφαση σε premium και τοπικές επιλογές, μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερη διαφοροποίηση και να ενισχύσει τα περιθώρια κέρδους.
Ο τουρισμός ενισχύει τις πωλήσεις στα νησιά
Σημαντικό ρόλο στην ανάπτυξη της αγοράς παίζει και ο τουρισμός, καθώς δημιουργείται πρόσθετη καταναλωτική ζήτηση, ιδιαίτερα στις νησιωτικές περιοχές και στους δημοφιλείς προορισμούς.
Σύμφωνα με την Τράπεζα της Ελλάδος, οι ταξιδιωτικές εισπράξεις έφτασαν το 2025 τα 23,63 δισ. ευρώ, καταγράφοντας αύξηση 9,4% σε σύγκριση με το 2024, ενώ οι αφίξεις ενισχύθηκαν κατά 6,4%.
Παράλληλα, η αύξηση της μέσης δαπάνης ανά ταξίδι και η σταδιακή επέκταση της τουριστικής περιόδου δημιουργούν ευνοϊκές συνθήκες για τις επιχειρήσεις που εξυπηρετούν την κατανάλωση των επισκεπτών.
Όπως αναφέρουν και τα στοιχεία της NielsenIQ, στο οκτάμηνο του 2026 οι πωλήσεις στα νησιά αυξήθηκαν κατά 9% και στην Κρήτη κατά 7,5%, όταν ο συνολικός ρυθμός ανάπτυξης της αγοράς διαμορφώθηκε στο 6,4%. Αντίθετα, στην Αττική, που παραμένει η μεγαλύτερη αγορά, η αύξηση περιορίστηκε στο 6%.
Αντίστοιχα, το 2025, οι πωλήσεις των σούπερ μάρκετ στα νησιά του Ιονίου και του Αιγαίου αυξήθηκαν κατά 10%, ενώ στην Κρήτη η άνοδος έφτασε το 9,6%, έναντι 7,1% στο σύνολο της αγοράς.
Με τους ταξιδιώτες που διαμένουν σε τουριστικούς προορισμούς σε καταλύματα βραχυχρόνιας μίσθωσης να πραγματοποιούν μέρος των καθημερινών αγορών τους από τα τοπικά σούπερ μάρκετ, οι αλυσίδες έχουν δει το νέο «Ελ Ντοράντο».
Παράλληλα, έχει ενισχύσει και το ενδιαφέρον για μικρότερα καταστήματα γειτονιάς, τα οποία μπορούν να εξυπηρετήσουν τόσο τους μόνιμους κατοίκους όσο και τους επισκέπτες.
Είναι χαρακτηριστικό ότι η αγορά των σούπερ μάρκετ στα νησιά και στην Κρήτη εκτιμάται ότι προσεγγίζει σε ετήσια βάση τα 2 δισ. ευρώ, αποτελώντας σημαντικό πεδίο ανταγωνισμού για τις μεγάλες αλυσίδες.
Για τα σούπερ μάρκετ, η εξέλιξη αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η τουριστική ζήτηση δεν περιορίζεται πλέον αποκλειστικά στους μήνες της υψηλής περιόδου.
Η αύξηση των επισκεπτών εκτός της παραδοσιακής θερινής σεζόν μπορεί να προσφέρει μεγαλύτερη διάρκεια εμπορικής δραστηριότητας στα καταστήματα των τουριστικών περιοχών, δημιουργώντας προϋποθέσεις για αποτελεσματικότερη αξιοποίηση των υποδομών τους.
Την ίδια στιγμή, η ανάπτυξη των τουριστικών αγορών δημιουργεί νέες προοπτικές για ελληνικά προϊόντα και τοπικούς παραγωγούς, καθώς οι αλυσίδες μπορούν να αξιοποιήσουν την αυξημένη ζήτηση για διαφοροποιημένες και τοπικές προϊοντικές επιλογές.